Çocuk Hastalıkları (Genel)

Bebek beslenmesi

Annelere Ek Besin Verme Önerileri

Hazırlayan: Hacettepe Üniversitesi Çocuk Sağlığı Enstitüsü

Sosyal Pediyatri Anabilim Dalı

Bebeğinizi 4-6 ay sadece anne sütü ile besleyiniz Bu dönemde ona ek gıda vermeyiniz Bebek 4-6 aydan önce ek gıda almaya hazır değildir ve bu dönemde ek gıda başlanmaması için çok önemli sebepler vardır:

Bu dönemde ağzına verilen yiyecekleri dili ile dışarı atar Bu aslında bebeğe erken dönemde ek gıda verilmesini önleyici doğal koruyucu bir reflekstir

4-6 aydan önce ısırma, çiğneme-yutma hareketlerini koordineli olarak yapamaz

Tam olarak başını dik tutamaz, oturamaz

Böbrekleri ek gıda ile alınan proteinlerin artıklarını ve mineralleri yeterince atamaz

Nişastalı besinleri sindirmekte güçlük çeker

Barsağın yeterli olgunluğa ulaşmadığı bu dönemde verilen yiyecekler besin hassasiyeti ve allerjilere yol açar

4-6 ay arasında her bebeğin ek gıda almaya hazır olduğu zaman farklıdır Bunun için bebeğinizin ek gıda almaya hazır olduğunu gösteren ipuçları bekleyin

Bu ipuçları şunlardır:

Ağıza verilen yiyecekleri dil ile dışarı atma refleksinin kaybolmaya başlaması (dudaklarına kaşık değdiğinde ağzını açmasıyla beraber dilini dışarı doğru çıkarmaması) Başını tamamen rahatça dik tutarak oturabilmesi

Isırma, çiğneme-yutma koordine hareketlerinin başlaması Herhangi bir nesneyi parmakları ile tutabilmesi

Başlangıçtaki emme şeklinin daha olgunlaşması ve emmenin adeta bir sıvı içiyormuşçasına güçlenmesi Parmakları ile tuttuğu nesneyi ağzına götürebilmesi

Diş çıkarmaya başlaması Yiyeceği gözleri ile takip edebilmesi ve yiyecek verilince ağzını açması

Altıncı aydan sonra her bebek ek gıda almaya hazırdır Ek gıdaya başlanması altı aydan sonraya geciktirilmemelidir Altıncı aydan sonra bebeğin ek gıdaları kabul etmesi güçtür

Bebeğinize ek gıda başlarken aşağıdaki noktalara dikkat edin

Bebeğinize vereceğiniz ek gıdayı onun gelişim düzeyine göre ağzında kontrol edebileceği ve yutabileceği besinlerden yumuşak, pürtüksüz yarı sıvı besinler seçin

Bebeğinize vereceğiniz her türlü gıda doğal ve taze hazırlanmış olmalıdır

Bebeğiniz için hazırladığınız besinlere katı yağ, şeker, tuz ve baharat katmayın Besinlerin doğal tatlarına alışmalarını sağlayın

Hazırladığınız gıdaları oda ısısında 2 saatten fazla bekletmeyin

Konserve, dondurulmuş ve paketlenmiş yiyecekleri, hazır meyve suları ve kolalı içecekleri, içine boya, tatlandırıcı veya aroma katılmış besinleri bebeğinize asla vermeyin

Yeni besinleri bebeğiniz aç iken deneyin Onur yorgun olmadığı ve sakin olduğu bir dönem seçin

Yutmasını kolaylaştırmak ve ek gıdanın akciğere kaçmasını engellemek için ek gıda verirken onu kucağınızda kendini güvende hissedecek şekilde dik olarak tutun

Her yeni gıdaya tek tek ve yavaş yavaş başlayın, az miktarda başlayıp, miktarı zamanla (3-4 gün) artırın

Sevmediği bir gıdayı zorla vermeyin, yeniden denemek için bir süre geçmesini bekleyin

Ek gıdaları bebeğe uygun bir kaşıkla verin, biberon kullanmayın

Beslemeden önce bebeğin kaşıktaki yiyeceğe ilgi göstermesini bekleyin

İsterse bebeğin yiyeceği elleyerek tanımasına izin verin

Öğünlerde alacağı gıda miktarını bebeğinize bırakın, yemek istemediği takdirde ısrar etmeyin

Yeme hızı bebek tarafından belirlenmelidir

Zamanla bebeğinizin kendi kendine yemesine izin verin, bu onun özgüvenini artırır

Ek gıdalara başladıktan sonra da bebeğinizi 2 yaşına kadar emzirmeye devam edin

Çocuğunuza bir yaşına gelene kadar mümkünse inek sütü vermeyin Erken yaşta verilen inek sütü çocuğunuzda allerji ve kansızlık yapar

Çocuğunuzu kansızlıktan korumak için demir yönünden zengin (et, yumurta, mercimekli baklagiller, pekmez) ek gıdalar verin

Çocuğunuza vereceğiniz ek gıdaların A vitamini açısından da zengin (taze sebze ve meyve) olmasına dikkat edin Bu onu hastalıktan koruyacaktır

Üç yaşın altındaki çocuklar günde altı öğün beslenmelidir

Çocuğunuz ile birlikte siz de yiyin Bu onun iştahını artıracaktır Çocuklar kalabalıkta yemek yemeyi severler

Beş yaşına kadar çocuğunuza fındık, fıstık, çekirdek gibi küçük kuru yemişler vermeyin Bunlar nefes borusuna kaçarak boğulmaya ve akciğerlerin zarar görmesine neden olabilir

9-12 ay Aile sofrasına oturur

7-9 ay Çoklu karışımlar

6-7 ay İkili karışımlar

4-6 Tekli karışımlar

Doğum

ANNE SÜTÜ

4-6 ay

Çocuğunuza tek bir gıda türü içeren yumuşak, topaksız, yarı sıvı tekli karışımlar verin Bu gıdalara en iyi örnekler; yoğurt

meyve püreleri ve meyve suyu (elma, şeftali, muz gibi) sebze püreleridir (kabak, havuç, patates gibi)

6-7 ay

Çocuğunuza iki çeşit gıda içeren ikili karışımlar verin Besinleri ince ince kıyın veya rendeleyin bir sıvı veya yoğurtla karıştırın Bu gıdalara örnekler;

yoğurtlu sebze püreleri

meyveli yoğurt

tavuklu sebze

etli sebze

tarhana çorbası

yoğurt çorbasıdır

Ayrıca bu dönemde yumurtanın sarısı, beyaz peynir gibi kahvaltılıklarda vermeye başlayın

7-9 ay

Artık çocuğunuza üç veya daha fazla besin türü içeren çoklu karışımlar verebilirsiniz Bu gıdalara örnekler;

sebze çorbası

dolma

baklagiller

ızgara köftedir

Çocuğunuzun yemeklerine bir tatlı kaşığı zeytinyağı ekleyin Dokuzuncu aydan sonra çocuğunuz aile sofrasına oturabilir