Deprem Öncesi Alınması Gereken Önlemler Nelerdir?

**Prof. Dr. Sinsi** · 10-19-2012

Deprem Öncesi Alınabilecek Önlemler

Deprem Durum Planı

Deprem öncesine

Deprem sırasında

Deprem sonrasında

Deprem başladığı zaman nasıl hareket edeceğinizi ve nerelere saklanacağınızı önceden planlayın

Bulunduğunuz mekanı dışarı çıkarken size engel olmayacak şekilde düzenleyin

Kaçış yolunuzun üzerindeki sandalye,masa,saksı,tabure gibi cisimleri kaldırın

Dışarı çıktığınızda nerede bekleyeceğinizi önceden belirleyin

Deprem Durum Planı Uygulaması

Yapmış olduğunuz planı çeşitli aralıklarla uygulayarak pekişmesini sağlayın

Böylece deprem sırasında ve sonrasında nasıl hareket edeceğiniz alışkanlık haline gelmiş olur

Evinizin,işyerinizin ve okulunuzun tahliye planları için farklı senaryolar uygulayın

“Tek kişiysek ne kadar sürede çıkarız? Eşimiz ve çocuklarımızla ne kadar sürede çıkarız? işyerimizi ne kadar hızlı boşaltırız?” Bu soruların yanıtını bulmak için uygulama yapın

Uygulamayı yaşadığınız yerdeki(apartman,okul,işyeri) insanlara haber vererek yapın

Habersiz yapacağınız bir uygulama, yaşadığınız yerdeki insanların paniğe kapılmalarına neden olabilir

NOT: Kitap Hayat Kurtarır!

Marangoza kenarları bir metre olan küp şeklinde bir tahta sandık yaptırın ve içini tıka basa kitapla doldurun

Sandık mutlaka masif tahtadan yapılmış olmalıdır

Sandığın içine doldurulan kitaplar hiçbir şekilde zarar göremez

Kitapla doldurulmuş sandığın çevresini çamaşır ipinden daha kalın bir naylon iple sıkıca sarın

Böylece, sandık darbelerle parçalansa bile ,ip kutunun dağılmasını önleyecektir

içi kitap dolu sandığı evdeki kolonlardan herhangi birinden bir metre uzağa yerleştirin

Deprem anında sandığın yanına sığının

Dizlerinizi karnınıza çekerek ve başınızı da dizlerinize dayayarak pozisyon alın

Sandığın üzerine devrilecek bir kolon ya da beton plaka sandığı en fazla 10-15 cm ezebilir

Sandığın yanında her durumda depremzedeye yetebilecek bir yaşama alanı kalır

(Not: Sandığı daha sağlam olur diye çivi vb

malzemelerle sağlamlaştırmayın

Sandığın üzerine bir şey düştüğünde, çiviler basınçla tahtadan fırlar ve depremzedeyi yaralayabilir

Kalın çamaşır ipi kullanın…)

Yaşadığınız Yerin Depreme Göre Düzenlenmesi:

Sağlık kuruluşları hariç, evinizde,işyerinizde ve okulunuzda jeneratör varsa, bunların otomatik olarak devreye girmesini önleyin

Otomatik olarak devreye giren jeneratörler doğalgaz sızıntısıyla birlikte patlamaya neden olabiliyorlar

Bulunduğunuz mekanda üzerinize düştüğü zaman tehlike yaratabilecek gardırop, vitrin, kitaplık,portmanto vs

gibi ağır eşyaları monte ettirin

Tavanlarda büyük avizeler varsa bunları daha sade lambalarla değiştirin

Vitrinlerde bulunan, tehlike yaratabilecek cam eşyaları alt gözlere alın

Mutfak dolaplarının üst gözlerinde bulunan çelik tencere, cam kavanoz vs

gibi tehlike yaratabilecek cisimleri mutfak tezgahlarının altına yerleştirin

Elektrik, doğalgaz sistemlerinin periyodik kontrollerini yaptırın

Binanızda hasar varsa, uzmanlara kontrol ettirerek, zarar gören yerleri onarın

Bulunduğunuz yerde bina giriş kapılarının dışarı açılmasını sağlayın

Çünkü içeri doğru açılan kapılar panik anında sıkışmalara neden olmaktadır

Tüp gazla çalışan banyo şofbenlerini kullanmadığınız zaman (tüplerini) kapalı tutun

Deprem Çantası Çok Gerekli Değil

Dünyanın hiçbir yerinde insanlar deprem sonrasında açlıktan ölmemiştir

Tam tersine, gelen yardımların çoğu her zaman yiyecek olur

Herhangi bir çantada yiyecek saklanması oldukça anlamsızdır

Büyük bir deprem sonrasında insanların bir an önce dışarı çıkmaları gerekmektedir

Bu nedenle yazılan tüm malzemeleri doldurduğumuzda en az 15kg çekecek çantayı dışarı taşımak oldukça güçtür ve önemli zaman kaybına neden olacaktır

Deprem çantasıyla zaman kaybetmek yerine, eğer arabanız varsa arabanızın bagajına koyacağınız birkaç battaniye ve kışlık giysi yeterlidir

Arabanız yoksa kışlık giyeceklerinizi kapının kenarına asın ve çıkarken elinize alarak dışarı çıkın

Bunun dışında, büyük hacimli çantalar hazırlayarak evden çıkışınızı güçleştirmeyin

(Not:diğer bazı dokümanlardan yararlanarak elde ettiğim bilgiler sonucunda: yanınızda taşıyabileceğiniz küçük bir düdük(enkazda kalma ihtimali düşünülerek),bir el feneri,bir küçük pet şişe su bulundurmanız ve eğer varsa cep telefonunuzun daima şarjlı ve açık olması önerilmektedir

)

ilkyardım Eğitimi

Ailenizin ve yakın çevrenizin en azından temel yaşam desteği verebilecek ilkyardım eğitimi almasını sağlayın

Deprem Sırasında Nasıl Davranılmalı

Kesinlikle paniğe kapılmamalıyız! Deprem sırasında paniğe kapılmazsak hem kendimizin hem de yanımızda bulunanların yaşamlarını kurtarabilmek için daha sağlıklı kararlar verebiliriz

Deprem Sırasında Bina içinde Nasıl Davranılmalı?

ilk An

ilk sarsıntının hissedildiği anda zemin katlarda olanlar, daha önce yapmış oldukları “deprem durum planı”na uygun olarak en kısa sürede dışarı çıkmalıdırlar

Depremin ilk sarsıntısını hissettiniz, sarsıntı sonra hafifledi

Bu asıl deprem şokunun öncüsü olabilir ve genellikle de böyle olmuştur

ilk sarsıntıdan asıl şoka kadar geçecek olan birkaç saniye size çok önemli bir avantaj sağlayabilir

Bu kısa süreyi paniğe kapılmadan değerlendirmenin ödülü, sizin ve ailenizin yaşamı olabilir

Çıkış Süresi

Çıkış süresi için belirli bir süre vermenin fazla bir anlamı yoktur

Çünkü verilen 10-15sn’lik çıkış zamanı en az 150km uzakta olan bir depremin P ve S dalgaları arasındaki yaklaşık mesafedir

Odak noktası yaklaştıkça bu süre de azalır

Bu nedenle süre vermekten çok, zemin kattakilerin çıkabilecekleri en kısa sürede dışarı çıkması tavsiye edilmektedir

Bina içindeki Korunma Bölgeleri

Güvenli bölgeler ağırlık merkezi düşük,geniş hacimli ve dayanıklı cisimlerin yanlarıdır

Bu cisimler ezilip büzülmekte, ama kesinlikle yok olmamaktadır

Yaşam Boşluğu

Geniş hacimli, ağırlık merkezi düşük,dayanıklı cisimler enkaz haline gelen binalarda,üzerlerine düşen kolon,kiriş veya tavan tarafından tamamen yok edilmemektedir

Çamaşır makinesi,büro tipi buzdolabı,bulaşık makinesi vs

gibi cisimler, çöken duvar,kiriş ve kolonların yönünü değiştirerek insanların nefes alarak yaşayabilecekleri boşluklar oluşturabilirler

Bu boşluklara “yaşam boşluğu” adını veriyoruz

Yaşam boşluklarında cenin pozisyonu alarak kalabiliriz

Banyolar

Döküm Küvetler

Banyolarda bulunan döküm küvetlerin yanlarında önemli yaşam boşlukları oluşmaktadır

Deprem sırasında eğer banyodaysak bu tür küvetlerin yanına cenin pozisyonunda yatmak yapılacak en sağlıklı harekettir

Çamaşır Makineleri

Üzerine düşen ağır cisimlerin baskısı altında ezilen,büzülen,ama kesinlikle yok olmayan çamaşır makinelerinin yanına, cenin pozisyonu alınarak yatılmalıdır

Yatak Yanları

Yatakların her iki yanına(yanlardan herhangi birine) cenin pozisyonu alarak yatmak, yatak odasında yapılacak en akıllıca harekettir

Enkaz haline gelen bir binada yatağın üst ve altı tamamen tahrip olurken yatak kenarlarında bir insanın korunacağı kadar yaşam boşluğu kalmaktadır

UYARI! Kesinlikle yatağın altına saklanmayın!

Cenin Pozisyonu: Cenin pozisyonu maksimum küçülme yapabildiğimiz bir pozisyondur

Bu durum basit olarak, başımızı ellerimizin arasına alıp, ayaklarımızı karnımıza çekerek küçülebildiğimiz bir pozisyon şeklinde tarif edilebilir

Sırtımızı, bu pozisyonu alarak yanına yattığımız nesneye dayamalıyız

bu pozisyonda kalarak hem üzerimize düşebilecek cisimleri gözler hem de böbreklerimizden birinin zarar görmesine engel oluruz

Salonlar

Çekyat Kenarları

içi eşya veya kitap dolu olan çekyatlar iyi bir korunma alanı yaratmaktadırlar

Üzerlerine düşen ağır cisimlere karşı esneyerek direnen çekyatların kenarlarında da önemli yaşam boşlukları oluşmaktadır

Para Kasaları

işyerlerinin çoğunda ve bazı evlerde bulunan çelik para kasaları da önemli bir korunma alanıdır

Bu tür cisimlerin kenarlarında da kurtarma çalışmaları sırasında önemli yaşam boşlukları tespit edilmiştir

10-19-2012	#3
Prof. Dr. Sinsi	Deprem Öncesi Alınması Gereken Önlemler Nelerdir? Deprem Öncesi Alınabilecek Önlemler Deprem Durum Planı Deprem öncesine Deprem sırasında Deprem sonrasında Deprem başladığı zaman nasıl hareket edeceğinizi ve nerelere saklanacağınızı önceden planlayın Bulunduğunuz mekanı dışarı çıkarken size engel olmayacak şekilde düzenleyin Kaçış yolunuzun üzerindeki sandalye,masa,saksı,tabure gibi cisimleri kaldırın Dışarı çıktığınızda nerede bekleyeceğinizi önceden belirleyin Deprem Durum Planı Uygulaması Yapmış olduğunuz planı çeşitli aralıklarla uygulayarak pekişmesini sağlayın Böylece deprem sırasında ve sonrasında nasıl hareket edeceğiniz alışkanlık haline gelmiş olur Evinizin,işyerinizin ve okulunuzun tahliye planları için farklı senaryolar uygulayın “Tek kişiysek ne kadar sürede çıkarız? Eşimiz ve çocuklarımızla ne kadar sürede çıkarız? işyerimizi ne kadar hızlı boşaltırız?” Bu soruların yanıtını bulmak için uygulama yapın Uygulamayı yaşadığınız yerdeki(apartman,okul,işyeri) insanlara haber vererek yapın Habersiz yapacağınız bir uygulama, yaşadığınız yerdeki insanların paniğe kapılmalarına neden olabilir NOT: Kitap Hayat Kurtarır! Marangoza kenarları bir metre olan küp şeklinde bir tahta sandık yaptırın ve içini tıka basa kitapla doldurun Sandık mutlaka masif tahtadan yapılmış olmalıdır Sandığın içine doldurulan kitaplar hiçbir şekilde zarar göremez Kitapla doldurulmuş sandığın çevresini çamaşır ipinden daha kalın bir naylon iple sıkıca sarın Böylece, sandık darbelerle parçalansa bile ,ip kutunun dağılmasını önleyecektir içi kitap dolu sandığı evdeki kolonlardan herhangi birinden bir metre uzağa yerleştirin Deprem anında sandığın yanına sığının Dizlerinizi karnınıza çekerek ve başınızı da dizlerinize dayayarak pozisyon alın Sandığın üzerine devrilecek bir kolon ya da beton plaka sandığı en fazla 10-15 cm ezebilir Sandığın yanında her durumda depremzedeye yetebilecek bir yaşama alanı kalır(Not: Sandığı daha sağlam olur diye çivi vb malzemelerle sağlamlaştırmayın Sandığın üzerine bir şey düştüğünde, çiviler basınçla tahtadan fırlar ve depremzedeyi yaralayabilir Kalın çamaşır ipi kullanın…) Yaşadığınız Yerin Depreme Göre Düzenlenmesi: Sağlık kuruluşları hariç, evinizde,işyerinizde ve okulunuzda jeneratör varsa, bunların otomatik olarak devreye girmesini önleyin Otomatik olarak devreye giren jeneratörler doğalgaz sızıntısıyla birlikte patlamaya neden olabiliyorlar Bulunduğunuz mekanda üzerinize düştüğü zaman tehlike yaratabilecek gardırop, vitrin, kitaplık,portmanto vs gibi ağır eşyaları monte ettirin Tavanlarda büyük avizeler varsa bunları daha sade lambalarla değiştirin Vitrinlerde bulunan, tehlike yaratabilecek cam eşyaları alt gözlere alın Mutfak dolaplarının üst gözlerinde bulunan çelik tencere, cam kavanoz vs gibi tehlike yaratabilecek cisimleri mutfak tezgahlarının altına yerleştirin Elektrik, doğalgaz sistemlerinin periyodik kontrollerini yaptırın Binanızda hasar varsa, uzmanlara kontrol ettirerek, zarar gören yerleri onarın Bulunduğunuz yerde bina giriş kapılarının dışarı açılmasını sağlayın Çünkü içeri doğru açılan kapılar panik anında sıkışmalara neden olmaktadır Tüp gazla çalışan banyo şofbenlerini kullanmadığınız zaman (tüplerini) kapalı tutun Deprem Çantası Çok Gerekli Değil Dünyanın hiçbir yerinde insanlar deprem sonrasında açlıktan ölmemiştir Tam tersine, gelen yardımların çoğu her zaman yiyecek olur Herhangi bir çantada yiyecek saklanması oldukça anlamsızdır Büyük bir deprem sonrasında insanların bir an önce dışarı çıkmaları gerekmektedir Bu nedenle yazılan tüm malzemeleri doldurduğumuzda en az 15kg çekecek çantayı dışarı taşımak oldukça güçtür ve önemli zaman kaybına neden olacaktır Deprem çantasıyla zaman kaybetmek yerine, eğer arabanız varsa arabanızın bagajına koyacağınız birkaç battaniye ve kışlık giysi yeterlidir Arabanız yoksa kışlık giyeceklerinizi kapının kenarına asın ve çıkarken elinize alarak dışarı çıkın Bunun dışında, büyük hacimli çantalar hazırlayarak evden çıkışınızı güçleştirmeyin (Not:diğer bazı dokümanlardan yararlanarak elde ettiğim bilgiler sonucunda: yanınızda taşıyabileceğiniz küçük bir düdük(enkazda kalma ihtimali düşünülerek),bir el feneri,bir küçük pet şişe su bulundurmanız ve eğer varsa cep telefonunuzun daima şarjlı ve açık olması önerilmektedir) ilkyardım Eğitimi Ailenizin ve yakın çevrenizin en azından temel yaşam desteği verebilecek ilkyardım eğitimi almasını sağlayın Deprem Sırasında Nasıl Davranılmalı Kesinlikle paniğe kapılmamalıyız! Deprem sırasında paniğe kapılmazsak hem kendimizin hem de yanımızda bulunanların yaşamlarını kurtarabilmek için daha sağlıklı kararlar verebiliriz Deprem Sırasında Bina içinde Nasıl Davranılmalı? ilk An ilk sarsıntının hissedildiği anda zemin katlarda olanlar, daha önce yapmış oldukları “deprem durum planı”na uygun olarak en kısa sürede dışarı çıkmalıdırlar Depremin ilk sarsıntısını hissettiniz, sarsıntı sonra hafifledi Bu asıl deprem şokunun öncüsü olabilir ve genellikle de böyle olmuştur ilk sarsıntıdan asıl şoka kadar geçecek olan birkaç saniye size çok önemli bir avantaj sağlayabilir Bu kısa süreyi paniğe kapılmadan değerlendirmenin ödülü, sizin ve ailenizin yaşamı olabilir Çıkış Süresi Çıkış süresi için belirli bir süre vermenin fazla bir anlamı yoktur Çünkü verilen 10-15sn’lik çıkış zamanı en az 150km uzakta olan bir depremin P ve S dalgaları arasındaki yaklaşık mesafedir Odak noktası yaklaştıkça bu süre de azalır Bu nedenle süre vermekten çok, zemin kattakilerin çıkabilecekleri en kısa sürede dışarı çıkması tavsiye edilmektedir Bina içindeki Korunma Bölgeleri Güvenli bölgeler ağırlık merkezi düşük,geniş hacimli ve dayanıklı cisimlerin yanlarıdır Bu cisimler ezilip büzülmekte, ama kesinlikle yok olmamaktadır Yaşam Boşluğu Geniş hacimli, ağırlık merkezi düşük,dayanıklı cisimler enkaz haline gelen binalarda,üzerlerine düşen kolon,kiriş veya tavan tarafından tamamen yok edilmemektedir Çamaşır makinesi,büro tipi buzdolabı,bulaşık makinesi vs gibi cisimler, çöken duvar,kiriş ve kolonların yönünü değiştirerek insanların nefes alarak yaşayabilecekleri boşluklar oluşturabilirler Bu boşluklara “yaşam boşluğu” adını veriyoruz Yaşam boşluklarında cenin pozisyonu alarak kalabiliriz Banyolar Döküm Küvetler Banyolarda bulunan döküm küvetlerin yanlarında önemli yaşam boşlukları oluşmaktadır Deprem sırasında eğer banyodaysak bu tür küvetlerin yanına cenin pozisyonunda yatmak yapılacak en sağlıklı harekettir Çamaşır Makineleri Üzerine düşen ağır cisimlerin baskısı altında ezilen,büzülen,ama kesinlikle yok olmayan çamaşır makinelerinin yanına, cenin pozisyonu alınarak yatılmalıdır Yatak Yanları Yatakların her iki yanına(yanlardan herhangi birine) cenin pozisyonu alarak yatmak, yatak odasında yapılacak en akıllıca harekettir Enkaz haline gelen bir binada yatağın üst ve altı tamamen tahrip olurken yatak kenarlarında bir insanın korunacağı kadar yaşam boşluğu kalmaktadır UYARI! Kesinlikle yatağın altına saklanmayın! Cenin Pozisyonu: Cenin pozisyonu maksimum küçülme yapabildiğimiz bir pozisyondur Bu durum basit olarak, başımızı ellerimizin arasına alıp, ayaklarımızı karnımıza çekerek küçülebildiğimiz bir pozisyon şeklinde tarif edilebilir Sırtımızı, bu pozisyonu alarak yanına yattığımız nesneye dayamalıyızbu pozisyonda kalarak hem üzerimize düşebilecek cisimleri gözler hem de böbreklerimizden birinin zarar görmesine engel oluruz Salonlar Çekyat Kenarları içi eşya veya kitap dolu olan çekyatlar iyi bir korunma alanı yaratmaktadırlar Üzerlerine düşen ağır cisimlere karşı esneyerek direnen çekyatların kenarlarında da önemli yaşam boşlukları oluşmaktadır Para Kasaları işyerlerinin çoğunda ve bazı evlerde bulunan çelik para kasaları da önemli bir korunma alanıdır Bu tür cisimlerin kenarlarında da kurtarma çalışmaları sırasında önemli yaşam boşlukları tespit edilmiştir