Diyabet Beraberinde Farklı Hastalıklar Getiriyor

**Prof. Dr. Sinsi** · 10-16-2012

Diyabet beraberinde farklı hastalıklar getiriyor

Diyabet sık görülen bir hastalık olmakla beraber diyabeti olan kişi sayısı ülkeden ülkeye değişiklik göstermektedir ancak diyabetli olan kişi sayısının genellikle bir ülke nüfusunun % 7’si olduğu kabul edilmektedir

İstanbul Özel Hizmet Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bölümü’nden Yrd

Doç

Dr

Nilgün Gürsoy diyabet hastalığı ve tedavi yöntemleri hakkında bilgi verdi

Diyabet (şeker hastalığı), pankreasın içinde insülin salgılayan beta hücrelerinin herhangi bir nedenle sayısında ya da işlevlerinde azalma sonucu kan şekeri yüksekliğinin söz konusu olduğu bir hastalıktır

Bölgelere göre değişmekle birlikte ülkemizde ortalama %7 oranında diyabet hastası bulunuyor

Diyabet Tipleri

Tip I İnsülin Gerektiren Diyabet
Tip I diyabet, bağışıklık sisteminin herhangi bir nedenle (virüs, ilaç, aşılanma, fizik veya psişik stres vb

) normalden sapması sonucu insülin yapımını üstlenen pankreas beta hücrelerinin tahribi sonucu gelişir

Bu tahribat %80’in üzerine ulaştığında hastalık belirtileri ortaya çıkar

Tip I Diyabetin Belirtileri:

• Bulantı,

• Kusma,

• Yorgunluk,

• Karın ağrıları,

• Derin solunum nefesinde aseton kokusu,

• Ağız kuruluğu,

• Ciltte kuruluk,

• Çok fazla acıkma,

• Fazla miktarda idrar yapma,

• Ani kilo kaybı

Tip I Diyabetin Tedavisinde Değişmez Kurallar
Eğitim, dengeli beslenme düzeni, egzersiz ve insülin tedavisidir

Bu tip şeker hastalarında insülin kullanmak bir zorunluluktur

Tip II İnsülin Gerektirmeyen Diyabet
Genellikle 40 yaşın üzerindeki kişilerde görülen diyabet tipi olup başlangıç döneminde pankreas yeterli miktarda insülin salgıladığı halde salgılanan insülinin hücreler tarafından kullanılmaması söz konusudur

Tip II Diyabetin Belirtileri:

• Sık enfeksiyona yakalanma,

• Ciltteki kesik ya da yaraların zor iyileşmesi,

• Sık idrara çıkma,

• Açlık ve susuzluk hissinin artması,

• Bulanık görme,

• Yorgunluk hissi

Tip II Diyabetin Tedavisinde Değişmez Kurallar
Tip II diyabet tedavisinin esasları da yine beslenme alışkanlıklarının düzenlenmesi, egzersiz ve diyabet eğitiminden oluşur

Eğer bu tedavi planı ile kan şekeri düzeyleri normal sınırlar içinde tutulmazsa ağızdan hap olarak alınan ilaçlar tedaviye eklenir

Ancak bazı hastalarda kan şekeri düzeyini normal sınırlar içinde tutabilmek için geçici veya kalıcı süreyle insülin tedavisine ihtiyaç duyulabilir

Diyabeti olan hastalarda en sık hangi sağlık sorunları ortaya çıkıyor?

1) Böbrek rahatsızlıkları,
2) Göz problemleri,
3) Kalp rahatsızlıkları

Bunlara genellikle diyabetin uzun dönemde ortaya çıkan komplikasyonları denir ve hem Tip I hem de Tip II diyabette ortaya çıkabilir

Diyabette Beslenme
Diyabette beslenme alışkanlıklarının düzenlenmesinin amacı diyabetli bireyin hayatı boyunca uyum gösterebileceği en ideal beslenme programını oluşturarak kan şekeri düzeylerini normal sınırlar içinde tutmak, ideal vücut ağırlığını sağlamak ve korumaktır

Diyabet hastaları beslenmelerinde nelere dikkat etmelidirler?

• Öncelikle kan şekerinin hızlı bir şekilde yükselmesine neden olan şeker ve şeker içeren yiyeceklerin tüketiminden vazgeçilmeli, daha yavaş emilen unlu ve nişastalı gıdalar kontrollü alınmalıdır

• Kilo almaya neden olan yağ ve yağlı yiyeceklerden uzak durulmalıdır

• Bir veya iki öğün yemek yerine günde en azından üç öğün yemek alışkanlık haline getirilmelidir

Öğünler arasında ve gece yatmadan önce ara öğünler oluşturulmalıdır

• Alkol tüketiminden kaçınılmalıdır

Sigara ve Diyabet
Nikotin küçük kan damarlarının daralmasını arttırır ve dolaşımı bozar

Esasen diyabet de vücudun her organındaki damar yapısını olumsuz etkileyen bir hastalıktır

Diyabet hastalarında damar sertliği riski arttığı için sigara tüketimi kalp damar hastalıklarına sebep olmaktadır

Diyabet Tedavisinde Diyabet Eğitiminin Önemi
Diyabet eğitimi diyabet tedavisinin olmazsa olmazıdır

Diyabet eğitimi; diyabetlinin ve yakınlarının diyabete, bulgularına, beslenme, egzersiz, ilaç ve/veya insülin tedavisine, kısa dönemde ve uzun dönemde diyabete bağlı gelişen komplikasyonlara, kendi kendini takip ve KŞ’ni ölçmeye ait bilgileri, öğrenmesini ve günlük yaşamda uygulamasını içermektedir

10-16-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	Diyabet Beraberinde Farklı Hastalıklar Getiriyor Diyabet beraberinde farklı hastalıklar getiriyor Diyabet sık görülen bir hastalık olmakla beraber diyabeti olan kişi sayısı ülkeden ülkeye değişiklik göstermektedir ancak diyabetli olan kişi sayısının genellikle bir ülke nüfusunun % 7’si olduğu kabul edilmektedir İstanbul Özel Hizmet Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bölümü’nden Yrd Doç Dr Nilgün Gürsoy diyabet hastalığı ve tedavi yöntemleri hakkında bilgi verdi Diyabet (şeker hastalığı), pankreasın içinde insülin salgılayan beta hücrelerinin herhangi bir nedenle sayısında ya da işlevlerinde azalma sonucu kan şekeri yüksekliğinin söz konusu olduğu bir hastalıktır Bölgelere göre değişmekle birlikte ülkemizde ortalama %7 oranında diyabet hastası bulunuyor Diyabet Tipleri Tip I İnsülin Gerektiren Diyabet Tip I diyabet, bağışıklık sisteminin herhangi bir nedenle (virüs, ilaç, aşılanma, fizik veya psişik stres vb) normalden sapması sonucu insülin yapımını üstlenen pankreas beta hücrelerinin tahribi sonucu gelişir Bu tahribat %80’in üzerine ulaştığında hastalık belirtileri ortaya çıkar Tip I Diyabetin Belirtileri: • Bulantı, • Kusma, • Yorgunluk, • Karın ağrıları, • Derin solunum nefesinde aseton kokusu, • Ağız kuruluğu, • Ciltte kuruluk, • Çok fazla acıkma, • Fazla miktarda idrar yapma, • Ani kilo kaybı Tip I Diyabetin Tedavisinde Değişmez Kurallar Eğitim, dengeli beslenme düzeni, egzersiz ve insülin tedavisidir Bu tip şeker hastalarında insülin kullanmak bir zorunluluktur Tip II İnsülin Gerektirmeyen Diyabet Genellikle 40 yaşın üzerindeki kişilerde görülen diyabet tipi olup başlangıç döneminde pankreas yeterli miktarda insülin salgıladığı halde salgılanan insülinin hücreler tarafından kullanılmaması söz konusudur Tip II Diyabetin Belirtileri: • Sık enfeksiyona yakalanma, • Ciltteki kesik ya da yaraların zor iyileşmesi, • Sık idrara çıkma, • Açlık ve susuzluk hissinin artması, • Bulanık görme, • Yorgunluk hissi Tip II Diyabetin Tedavisinde Değişmez Kurallar Tip II diyabet tedavisinin esasları da yine beslenme alışkanlıklarının düzenlenmesi, egzersiz ve diyabet eğitiminden oluşur Eğer bu tedavi planı ile kan şekeri düzeyleri normal sınırlar içinde tutulmazsa ağızdan hap olarak alınan ilaçlar tedaviye eklenir Ancak bazı hastalarda kan şekeri düzeyini normal sınırlar içinde tutabilmek için geçici veya kalıcı süreyle insülin tedavisine ihtiyaç duyulabilir Diyabeti olan hastalarda en sık hangi sağlık sorunları ortaya çıkıyor? 1) Böbrek rahatsızlıkları, 2) Göz problemleri, 3) Kalp rahatsızlıkları Bunlara genellikle diyabetin uzun dönemde ortaya çıkan komplikasyonları denir ve hem Tip I hem de Tip II diyabette ortaya çıkabilir Diyabette Beslenme Diyabette beslenme alışkanlıklarının düzenlenmesinin amacı diyabetli bireyin hayatı boyunca uyum gösterebileceği en ideal beslenme programını oluşturarak kan şekeri düzeylerini normal sınırlar içinde tutmak, ideal vücut ağırlığını sağlamak ve korumaktır Diyabet hastaları beslenmelerinde nelere dikkat etmelidirler? • Öncelikle kan şekerinin hızlı bir şekilde yükselmesine neden olan şeker ve şeker içeren yiyeceklerin tüketiminden vazgeçilmeli, daha yavaş emilen unlu ve nişastalı gıdalar kontrollü alınmalıdır • Kilo almaya neden olan yağ ve yağlı yiyeceklerden uzak durulmalıdır • Bir veya iki öğün yemek yerine günde en azından üç öğün yemek alışkanlık haline getirilmelidir Öğünler arasında ve gece yatmadan önce ara öğünler oluşturulmalıdır • Alkol tüketiminden kaçınılmalıdır Sigara ve Diyabet Nikotin küçük kan damarlarının daralmasını arttırır ve dolaşımı bozar Esasen diyabet de vücudun her organındaki damar yapısını olumsuz etkileyen bir hastalıktır Diyabet hastalarında damar sertliği riski arttığı için sigara tüketimi kalp damar hastalıklarına sebep olmaktadır Diyabet Tedavisinde Diyabet Eğitiminin Önemi Diyabet eğitimi diyabet tedavisinin olmazsa olmazıdır Diyabet eğitimi; diyabetlinin ve yakınlarının diyabete, bulgularına, beslenme, egzersiz, ilaç ve/veya insülin tedavisine, kısa dönemde ve uzun dönemde diyabete bağlı gelişen komplikasyonlara, kendi kendini takip ve KŞ’ni ölçmeye ait bilgileri, öğrenmesini ve günlük yaşamda uygulamasını içermektedir