Oral Kavite

Şekil-11b: Prognati



Oklüzyonun normal olması temporo-mandibüler eklem fonksiyonları için de çok önemli olup, maloklüzyonlarda Costen Sendromu görülebilir

SERT DAMAK: Her 2 taraftaki simetrik yapıların orta hatta birleşmesi ile oluşan ve oral kaviteyi nazal kaviteden ayıran yapıdır (Şekil-12)




Sert damağın 2/3 ön kısmını her 2 maksiller kemiğin palatinal çıkıntısı, 1/3 arka kısmını ise palatinal kemiğin horizontal çıkıntısı yapar Bu yapıların orta birleşmesinde embriyoloijk olarak sorun olursa, komple veya inkomple, izole veya dudak yarığı ile birlikte olan damak yarıkları veya maksiler kistler karşımız çıkabilir Bu gelişimsel bozukluğun en basit şekli bifid uvula’dır Sert damak mukozasının bir diğer önemi ise, alt dudakta olduğu gibi mukoza altında bol miktarda minör tükrük bezinin olmasıdır Bu nedenle sert damakta bir şişlik, kitle görüldüğünde bunun minör tükrük bezlerinden kaynaklanabileceği unutulmamalıdır

Şekil-12




Mukozası: Oral kavite mukozası “Non-Keratinize Çok Katlı Yassı Epitel” dir Bu nedenle bu bölgeden kaynaklanan malign neoplazmların çoğu çok yassı hücreli karsinom’dur
Damarları: Genel olarak arteryel beslenmesi eksternal karotid arterdendir Venöz drenaj ise aynı isimli ven yoluyla internal jugüler vene olur Ancak piterigoid pleksus aracılığı ile kavernöz sinüsle de bağlantılıdır Bu nedenle bu bölge enfeksiyonlarında bu bağlantı ile kavernöz sinüs tromboflebiti gelişme riski vardır

Lenfatik drenajı son derece zengin bir bölgedir (Şekil-13)





Bu nedenle bu bölgenin enflamatuar ve malign neoplastik patolojilerinde çok sıklıkla servikal lenf nodu patolojisi de eşlik eder Bundan dolayı bu bölgenin muayenesi sırasında boyun lenf nodlarının da mutlaka palpe edilmesi gereklidir Oral kavitenin lenf drenajında ilk durak, submental, submandibüler, üst derin jugüler ve parotis içi preauriküler lenf nodu gruplarıdır Ayrıca dil kökü ve ağız tabanının bilateral lenf drenajı olduğu da unutulmamalıdır

İnnervasyonu: Oral kavite birçok kafaçiftinin innerve ettiği motor ve sensoriyel innervasyonun yanında, özel tat duyusunu alan sinir liflerinin de bulunduğu bir alandır Fonksiyonel açıdan en önemli organ olan dilin innervasyonu Şekil-14’de görülmektedir



Dilin motor siniri 12 kafaçifti nervus hipoglossus’tur Sensöriyel innervasyonu 2/3 önde 5 kafaçifti trigeminal sinirin dalı olan nervus lingualis, 1/3 arkada ise 10 kafaçifti nervus vagus’tur Tat duyusunu ise 2/3 önde 7 kafaçifti nervus fasiyalisin dalı olan korda timpani, 1/3 arkada ise 9 kafaçifti nervus glossofarengeus alır
Ağız tabanının motor innervasyonu trigeminal sinirin mandibüler dalıyla olurken, sensöriyel innervasyonu yine trigeminal sinirle olur
Çiğneme kasları ise motor sinirlerini yine trigeminal sinirin mandibüler dalından alır
Ayrıca trigeminal sinir 2 dalı maksiler sinirle üst dişlere, 3 dalı mandibüler sinirle alt dişlere de duysal dallar verir
Temporomandibüler eklemin duysal innervasyonu ise mandibüler sinirin aurikülotemporal dalından olur

Bu bölgeyi innerve eden tüm duysal sinirlerin diğer dalları dış kulak yolunu da innerve ettiğinden, bu bölgenin enfeksiyöz-enflamatuar ve malign neoplastik patolojilerinde kulakta yansıyan (sekonder) ağrı (otalji) olabilir
Dudak hareketlerini sağlayan motor lifler, tüm mimik kaslarında olduğu gibi 7 kafaçifti fasiyal sinirden gelir Ayrıca yumuşak damak hareketini ise, 9 ve 10 kafaçiftlerinin (nervus vagus ve glossofarengeus) oluşturduğu pleksus farengeus sağlar
Bu nedenle bu bölge muayene edilirken hastaya yaptırılacak olan aktif hareketlerle ve bazı duyu muayenesi ile birçok kafaçiftinin motor ve sensöriyel muayenesi de yapılabilir:
· Dil hareketleri ile 12 kafaçifti
· Dudak hareketleri ile 7 kafaçifti
· Çene hareketleri ile 5 kafaçifti
· Yumuşak damak hareketleri ile 9 ve 10 kafaçifti
· Tat duyusu ise 7 ve 9 kafaçifti
Sensöriyel muayene ile 5, 9 ve 10 kafaçifti