Kalenderhane Akataleptos Manastır Kilisesi

**Prof. Dr. Sinsi** · 10-14-2012

Kalenderhane Akataleptos Manastır Kilisesi

Kalenderhane Akataleptos Manastır

Vezneciler'de 16 Mart Şehitleri caddesi üzerindedir

İlk yapılışı hakkında kesin bilgilere sahip olamadığımız bu kilise Fatih Sultan Mehmed'in vakfiyesinde Akateleptos manastırı olarak ismi geçmektedir

Bu bölgede yapılan kazı çalışmalarında bizansın çeşitli devirlerine ait birçok eserin bulunduğu anlaşılmaktadır

Bizans tarihlerinde bu kilisenin adı XI

inci yy

dan itibaren geçmektedir

Latin istilası sırasında Katolik Haçlıların bu kiliseye el koyup kullandıklarını gösteren bir delil apsis'in yanındaki küçük hücrenin kemer alınlığındaki Gotik harflerle yazılmış bir kitabedir

Burada Fransisken tarikatının kurucusu Assisili Aziz Francesco'nun adının geçmektedir

Fetihten sonra Fatih burayı ,kuşatmadaki hizmet ve gayretlerinden ötürü Kalenderî dervişlerine zaviye olarak tahsis etmiştir

Manastırın keşiş odaları tekke odaları olarak hizmet vermiş ana ibadet mekanı da semahane olarak kullanılmıştır

Bu yüzden burası İstanbul'daki ilk mevlevihane olarak kabul edilmektedir

Kısmen ahşap olan manastır kısmı tespit edilemeyen bir tarihte ortadan kalkmış,kilise de cami olarak hizmete devam etmiştir

Kilisenin narteks kısmı ise son cemaat yerine dönüştürülmüştür

Kilisenin ana mekanı kapalı Yunan Haçı'nın binaya ağır bir görünüm veren köşe duvarlı şeklidir

Orta mekan etrafı pencereli yüksek kasnaklı etrafı dalgalı saçaklı bir kubbe ile örtülüdür

Haçın yan kollarının üst örtüsü ise beşik tonozdur

Binanın doğusundaki esas apsis çıkıntısı günümüze gelmemiş olup burası düz bir duvarla kapatılmıştır

1766 senesindeki depremde hasar gören bina tamir edilirken bu düz duvar yapılmış olabilir

1966 yılında Prof

Dogan Kuban ve ekibi burada uzun süren bir araştırma, temizleme ve restorasyon çalışmaları yapmışlardır

10-14-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	Kalenderhane Akataleptos Manastır Kilisesi Kalenderhane Akataleptos Manastır Kilisesi Kalenderhane Akataleptos Manastır Vezneciler'de 16 Mart Şehitleri caddesi üzerindedir İlk yapılışı hakkında kesin bilgilere sahip olamadığımız bu kilise Fatih Sultan Mehmed'in vakfiyesinde Akateleptos manastırı olarak ismi geçmektedir Bu bölgede yapılan kazı çalışmalarında bizansın çeşitli devirlerine ait birçok eserin bulunduğu anlaşılmaktadır Bizans tarihlerinde bu kilisenin adı XI inci yy dan itibaren geçmektedir Latin istilası sırasında Katolik Haçlıların bu kiliseye el koyup kullandıklarını gösteren bir delil apsis'in yanındaki küçük hücrenin kemer alınlığındaki Gotik harflerle yazılmış bir kitabedir Burada Fransisken tarikatının kurucusu Assisili Aziz Francesco'nun adının geçmektedir Fetihten sonra Fatih burayı ,kuşatmadaki hizmet ve gayretlerinden ötürü Kalenderî dervişlerine zaviye olarak tahsis etmiştir Manastırın keşiş odaları tekke odaları olarak hizmet vermiş ana ibadet mekanı da semahane olarak kullanılmıştır Bu yüzden burası İstanbul'daki ilk mevlevihane olarak kabul edilmektedir Kısmen ahşap olan manastır kısmı tespit edilemeyen bir tarihte ortadan kalkmış,kilise de cami olarak hizmete devam etmiştir Kilisenin narteks kısmı ise son cemaat yerine dönüştürülmüştür Kilisenin ana mekanı kapalı Yunan Haçı'nın binaya ağır bir görünüm veren köşe duvarlı şeklidir Orta mekan etrafı pencereli yüksek kasnaklı etrafı dalgalı saçaklı bir kubbe ile örtülüdür Haçın yan kollarının üst örtüsü ise beşik tonozdur Binanın doğusundaki esas apsis çıkıntısı günümüze gelmemiş olup burası düz bir duvarla kapatılmıştır 1766 senesindeki depremde hasar gören bina tamir edilirken bu düz duvar yapılmış olabilir 1966 yılında Prof Dogan Kuban ve ekibi burada uzun süren bir araştırma, temizleme ve restorasyon çalışmaları yapmışlardır