“Ben Kendimi Bildim Bileli...” Ne Zamandır?

**Prof. Dr. Sinsi** · 10-07-2012

Bellek veya hafıza olarak da isimlendirebileceğimiz “hatırlama”

beyindeki nöronlar arasında kurulan ve “Sinaps” adı verilen bağlantılar ile ilişkili

o denli iyi hatırlanıyor

öğrenilen veya kazanılan her yeni bilginin (veya yaşanan olayların)

beyinde kurulan sinapslar ile pekiştirildiği anlamına geliyor

zaman zaman ayrışmalara uğrayabiliyor veya farklı bir şekilde yeniden oluşabiliyor

kısa süreli bellek ve uzun süreli bellek gibi hatırlama süreçlerinin ortaya çıkmasını sağlıyor

kalıcı bellekte yer ediyor ve bu sinapslar yeni sinapslar ile ilişkilendirilerek daima korunuyor

yani sinaps oluşumunda

belirli faktörlerin ve iyonların varlığı gerekli

Yeni doğmuş bir bebeğin sinir sistemi gelişimi

belirli bir yaşa kadar devam ediyor

anlamlı sesler çıkarmanın (veya öğrenmenin) başlaması

bacakların istemli kontrolünün sağlanabilmesi ile yürümenin başlaması ve hatta tuvalet ihtiyacının hissedilmesi ve tutulması gibi olaylar ile izleyebiliriz

verilerin ilişkilendirmesi ve sinaps bölgelerinin kurulması da çok verimli olmayacaktır

bebeklik döneminde (veya sözünü ettiğiniz ilk 3 yaş döneminde) yaşanan ciddi korku veya şok anlarını hatırlayan insanların sayısı da az değil

içgüdüsel temeller ile ilişkilendirilen bir takım olaylar

daha o yaşlardan itibaren seçici olarak uzun süreli hafızaya alınabiliyor

Bir diğer yaklaşım

doğumdan sonraki ilk 3 yıl boyunca önceliğin “insanı insan yapan” bilgilere ayrılması yönünde olabilir

korunma

yürüme

konuşma ve iletişim kurma gibi

hayatımız boyunca kullanacağımız önemli yetileri bu dönem içerisinde ediniyoruz

gelişimini tamamlamakta olan sinir sistemi

öncelikli olarak bu bilgilere ait verileri ilişkilendiriyor ve sinapslar öncelikli olarak bu verilere dayalı olarak kuruluyor

yaşanan olaylar ile diğer bilgilerin öğrenilmesi gibi kavramlar ise

az önce sözünü ettiğimiz yetilerin öğrenilmesinden sonra söz konusu oluyor

kendimizi “yaşamımızı sürdürebilecek yetileri kazandıktan sonra” bilmeye başladığımızı söylememiz mümkün

10-07-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	“Ben Kendimi Bildim Bileli...” Ne Zamandır? Bellek veya hafıza olarak da isimlendirebileceğimiz “hatırlama” beyindeki nöronlar arasında kurulan ve “Sinaps” adı verilen bağlantılar ile ilişkili o denli iyi hatırlanıyor öğrenilen veya kazanılan her yeni bilginin (veya yaşanan olayların) beyinde kurulan sinapslar ile pekiştirildiği anlamına geliyor zaman zaman ayrışmalara uğrayabiliyor veya farklı bir şekilde yeniden oluşabiliyor kısa süreli bellek ve uzun süreli bellek gibi hatırlama süreçlerinin ortaya çıkmasını sağlıyor kalıcı bellekte yer ediyor ve bu sinapslar yeni sinapslar ile ilişkilendirilerek daima korunuyor yani sinaps oluşumunda belirli faktörlerin ve iyonların varlığı gerekli Yeni doğmuş bir bebeğin sinir sistemi gelişimi belirli bir yaşa kadar devam ediyor anlamlı sesler çıkarmanın (veya öğrenmenin) başlaması bacakların istemli kontrolünün sağlanabilmesi ile yürümenin başlaması ve hatta tuvalet ihtiyacının hissedilmesi ve tutulması gibi olaylar ile izleyebiliriz verilerin ilişkilendirmesi ve sinaps bölgelerinin kurulması da çok verimli olmayacaktır bebeklik döneminde (veya sözünü ettiğiniz ilk 3 yaş döneminde) yaşanan ciddi korku veya şok anlarını hatırlayan insanların sayısı da az değil içgüdüsel temeller ile ilişkilendirilen bir takım olaylar daha o yaşlardan itibaren seçici olarak uzun süreli hafızaya alınabiliyor Bir diğer yaklaşım doğumdan sonraki ilk 3 yıl boyunca önceliğin “insanı insan yapan” bilgilere ayrılması yönünde olabilir korunma yürüme konuşma ve iletişim kurma gibi hayatımız boyunca kullanacağımız önemli yetileri bu dönem içerisinde ediniyoruz gelişimini tamamlamakta olan sinir sistemi öncelikli olarak bu bilgilere ait verileri ilişkilendiriyor ve sinapslar öncelikli olarak bu verilere dayalı olarak kuruluyor yaşanan olaylar ile diğer bilgilerin öğrenilmesi gibi kavramlar ise az önce sözünü ettiğimiz yetilerin öğrenilmesinden sonra söz konusu oluyor kendimizi “yaşamımızı sürdürebilecek yetileri kazandıktan sonra” bilmeye başladığımızı söylememiz mümkün