Osmanlı Devlati'nin Duraklama, Gerileme Ve Çöküş Devri

**Prof. Dr. Sinsi** · 10-06-2012

II

MAHMUT DÖNEMİ ISLAHALARI

A)İdari Alanda

Divan-ı Hümayun kaldırılarak yerine Nezaretler(Bakanlıklar) kurulmuştur
Tımar ve zeamet kaldırılarak devlet memurlarına maaş bağlanmıştır

Askerlik işlerini düzenlemek için Dar-ı Şura-ı Askeri

Mülkiye işlerini düzenlemek için Dar-ı Şura-ı Bab-ı Ali ve 1838 ve Meclis-i Vala-i Ahkam-ı Adliye kuruldu

Bu meclisler danışma niteliğinde kararlar almaya yetkiliydiler

Padişah kararları onaylarsa yürürlüğe giriyordu

İdari birim olarak muhtarlıklar kurulmuştu

Posta teşkilatı düzenlenmiştir

Ülke dışı seyahatlerde pasaport uygulamasına başlanmıştır

Ölen yada azledilen devlet memurlarının mal varlığına devletin el koyması demek olan Müsadere kaldırılmıştır

Sağlık teşkilatı için önemli olan karanana ilk kez uygulanmıştır

Memurların kılık kıyafeti yeniden düzenlenmiş ve fes,ceket,pantolon resmi kıyafet olarak kabul edilmiştir

İller merkeze bağlanmıştır

Merkezi dinlemeyen valilerle mücadele edilmiştir

B)Askeri Alanda
Sekban-ı Cedid Ordusunun sonra bu orduya benzer Eşkinci Ocağı kurulmuş fakat Yeniçeriler isyan ederek bu orduya da son vermişlerdir

Yeniçeri Ocağının Kaldırılması
Yeniçerilerin savaşlardaki yetersizliklerinden,halk arasındaki taşkınlıkları ve devlet idaresine karışmaları üzerine halkın ve ulemanın desteğiyle Yeniçeri Ocağı kaldırılmıştır

(1826)
Yorum:Yeniçeri Ocağının kaldırılması ile ıslahatların önündeki önemli bir engel kaldırılmış,padişahların ülke içindeki otoriteleri tekrar artmıştır

Yeniçeri Ocağının Avrupa usulünde Asakır-ı Mansure-i Muhammediye adıyla yeni bir ordu kurulmuştur

(Bölük,tabur,alay şeklinde düzenlenen ordudur

)
Seraskerlik(Başkomutanlık)makamı oluşturulmuştur

Eyaletlerde ortaya çıkan boşluğu doldurmak için 1834 yılında Redif birlikleri kurulmuştur

1836’da Anadolu ve Rumeli de Müşirlikler kurulmuş ve Redif birlikleri bunlara bağlanarak,müşirler hem idari hem de askeri yetkiler üstlenmiştir

İlk defa nüfus sayımı yapılmıştır

(1831)(Nüfus sayımı askeri nitelikte olmuştur

Yalnızca erkekler sayılmıştır

)
Mehteran Bölüğü kaldırılıp Mızıka-ı Hümayun kurulmuştur

C)Kültür ve Eğitim Alanında
İlk kez Avrupa tarzı eğitim kurumları açılmıştır

1826’da Tıphane-i Amire (Askeri tıp oklu) açılmıştır

Daha sonra Mektep-i Maarif-i Adliye(Devlet memuru yetiştirmek için) Mektep-i Ulum-ı Harbiye,Mektep-i Bahriye açılmıştır

Enderun kapatılmıştır

1828 yılında kurulan Mektep-i Rüşdiye Nezareti ile Osmanlı devletinde eğitim-öğretim yeni boyutlar kazanmıştır

Bu gelişme Osmanlı toplumunda bir probleme sebep olmuştur

Osmanlı eğitimin de dünya görüşleri eğitimi anlayışı ve yöntemleri tamamen ters iki kutbun doğmasına yol açmıştır

(Kültür çatışması ortaya çıkmıştır)
Askeri İdadi (Askeri Lise)açılmıştır

Takvim-i Vekayi adıyla ilk resmi gazete yayınlanmıştır

Avrupa tarzı müzik serbest bırakılmıştır

İlk kez yabancı dil okulu açılmıştır
Avrupa’ya ilk kez öğrenci gönderilmiştir

İlköğretim zorunlu hale getirilmiştir

D)Ekonomi Alanında
Yabancı mallara karşılık yerli malların kullanımı teşvik edilmiştir

Müslüman tüccarları teşvik amacı ile vergiler azaltılmıştır

1838 Balta Limanı Antlaşması ile İngiltere’ye ticari imtiyazlar verilmiştir

Bu antlaşma ekonomik ıslahatlara büyük darbe vurmuştur

10-06-2012	#4
Prof. Dr. Sinsi	Osmanlı Devlati'nin Duraklama, Gerileme Ve Çöküş Devri IIMAHMUT DÖNEMİ ISLAHALARI A)İdari Alanda Divan-ı Hümayun kaldırılarak yerine Nezaretler(Bakanlıklar) kurulmuştur Tımar ve zeamet kaldırılarak devlet memurlarına maaş bağlanmıştır Askerlik işlerini düzenlemek için Dar-ı Şura-ı AskeriMülkiye işlerini düzenlemek için Dar-ı Şura-ı Bab-ı Ali ve 1838 ve Meclis-i Vala-i Ahkam-ı Adliye kurulduBu meclisler danışma niteliğinde kararlar almaya yetkiliydilerPadişah kararları onaylarsa yürürlüğe giriyordu İdari birim olarak muhtarlıklar kurulmuştu Posta teşkilatı düzenlenmiştir Ülke dışı seyahatlerde pasaport uygulamasına başlanmıştır Ölen yada azledilen devlet memurlarının mal varlığına devletin el koyması demek olan Müsadere kaldırılmıştır Sağlık teşkilatı için önemli olan karanana ilk kez uygulanmıştır Memurların kılık kıyafeti yeniden düzenlenmiş ve fes,ceket,pantolon resmi kıyafet olarak kabul edilmiştir İller merkeze bağlanmıştırMerkezi dinlemeyen valilerle mücadele edilmiştir B)Askeri Alanda Sekban-ı Cedid Ordusunun sonra bu orduya benzer Eşkinci Ocağı kurulmuş fakat Yeniçeriler isyan ederek bu orduya da son vermişlerdir Yeniçeri Ocağının Kaldırılması Yeniçerilerin savaşlardaki yetersizliklerinden,halk arasındaki taşkınlıkları ve devlet idaresine karışmaları üzerine halkın ve ulemanın desteğiyle Yeniçeri Ocağı kaldırılmıştır(1826) Yorum:Yeniçeri Ocağının kaldırılması ile ıslahatların önündeki önemli bir engel kaldırılmış,padişahların ülke içindeki otoriteleri tekrar artmıştır Yeniçeri Ocağının Avrupa usulünde Asakır-ı Mansure-i Muhammediye adıyla yeni bir ordu kurulmuştur(Bölük,tabur,alay şeklinde düzenlenen ordudur) Seraskerlik(Başkomutanlık)makamı oluşturulmuşturEyaletlerde ortaya çıkan boşluğu doldurmak için 1834 yılında Redif birlikleri kurulmuştur 1836’da Anadolu ve Rumeli de Müşirlikler kurulmuş ve Redif birlikleri bunlara bağlanarak,müşirler hem idari hem de askeri yetkiler üstlenmiştir İlk defa nüfus sayımı yapılmıştır(1831)(Nüfus sayımı askeri nitelikte olmuşturYalnızca erkekler sayılmıştır) Mehteran Bölüğü kaldırılıp Mızıka-ı Hümayun kurulmuştur C)Kültür ve Eğitim Alanında İlk kez Avrupa tarzı eğitim kurumları açılmıştır 1826’da Tıphane-i Amire (Askeri tıp oklu) açılmıştırDaha sonra Mektep-i Maarif-i Adliye(Devlet memuru yetiştirmek için) Mektep-i Ulum-ı Harbiye,Mektep-i Bahriye açılmıştırEnderun kapatılmıştır 1828 yılında kurulan Mektep-i Rüşdiye Nezareti ile Osmanlı devletinde eğitim-öğretim yeni boyutlar kazanmıştırBu gelişme Osmanlı toplumunda bir probleme sebep olmuşturOsmanlı eğitimin de dünya görüşleri eğitimi anlayışı ve yöntemleri tamamen ters iki kutbun doğmasına yol açmıştır(Kültür çatışması ortaya çıkmıştır) Askeri İdadi (Askeri Lise)açılmıştır Takvim-i Vekayi adıyla ilk resmi gazete yayınlanmıştır Avrupa tarzı müzik serbest bırakılmıştır İlk kez yabancı dil okulu açılmıştır Avrupa’ya ilk kez öğrenci gönderilmiştir İlköğretim zorunlu hale getirilmiştir D)Ekonomi Alanında Yabancı mallara karşılık yerli malların kullanımı teşvik edilmiştir Müslüman tüccarları teşvik amacı ile vergiler azaltılmıştır 1838 Balta Limanı Antlaşması ile İngiltere’ye ticari imtiyazlar verilmiştir Bu antlaşma ekonomik ıslahatlara büyük darbe vurmuştur