Atatürk'ün Amaçları Nedir? Atatürk'ün Kurduğu Kurumlar Ve Amaçları Nelerdir?

**Prof. Dr. Sinsi** · 09-11-2012

Atatürk'ün Amaçları Nedir? Atatürk'ün Kurduğu Kurumlar Ve Amaçları Nelerdir?
Atatürk'ün Amaçları Nedir? Atatürk'ün Kurduğu Kurumlar Ve Amaçları Nelerdir?
Türkiye Cumhuriyeti’nin yarı resmi haber ajansı olan Anadolu Ajansı 6 Nisan 1920'de Milli Mücadele davasını yurda ve dünyaya duyurup yaymak amacıyla Atatürk tarafından Ankara'da kuruldu

Başlangıçta bir tek teksir makinesiyle çalışan Anadolu Ajansı Kurtuluş Savaşı yıllarında büyük yararlılıklar gösterdi

Anadolu Ajansı 1 Mart 1925'te Devletin %40 hissedarı olduğu bir anonim ortaklık haline getirildi

Ankara Hukuk Fakültesi
< Ankara Hukuk Fakültesi 5 Aralık 1925 tarihinde Ankara Adliye Hukuk Mektebi adıyla kuruldu

Ankara'da bir hukuk mektebinin açılması için ilk teşebbüs 1921 yılında yapıldı

Bu tarihte Kastamonu milletvekili Abdulkadir Kemal Bey Meclise 3 maddelik bir teklif vererek Ankara'da bir hukuk mektebi açılmasını önerdi

Gazi Mustafa Kemal’de 1922 yılında meclisi açış konuşmasında Ankara'da bir hukuk mektebinin açılması gereğini belitti

1925'te Hukuk Mektebi açıldı ve 301 öğrenci kayıt yaptırdı

Okula uygun bir bina bulunamadığı için açılış Büyük Millet Meclisinin toplantı salonunda yapıldı

Fakültenin açılış konuşmasını Gazi Mustafa Kemal yaptı ve ilk dersi Ahmet Bey (Ağaoğlu) verdi

Hukuk mektebi 1927 yılında Bakanlar Kurulu Kararı ile Ankara Hukuk Fakültesi ismini aldı

Ankara Orman Çiftliği
Atatürk Ankara’nın 7 km batısındaki çorak topraklarda örnek bir çiftlik kurmayı düşünmüş Türk çiftçisine toprak ve tabiat şartları uygun olmasa dahi bilgiyle ve kararlılıkla çalışıldığı takdirde başarı sağlanabileceğini göstermek istemişti

Bunun üzerine 29 Ocak 1925’te Gazi Çiftliği’ni kurmak amacıyla bir miktar arazi satın aldı

5 Mayıs 1925’te kurduğu Orman Çiftliği’nde çiftliğin her türlü faaliyetiyle uğraşan bütün masraflarını kendisi karşılayan Atatürk burada Atatürk Köşkü’nü yaptırmıştır

Atatürk 11 Mayıs 1937’de çiftliklerini içerisindeki köşklerle birlikte milletine armağan etmiştir

Çocuk Esirgeme Kurumu
Çocuk Esirgeme Kurumu eski adıyla Himaye-i Eftal Cemiyeti Atatürk'ün öncülüğünde kuruldu

Önceleri Kurtuluş Savaşına katılanların çocuklarını esirgeme ve eğitmeyi amaç edindi

Sonraları muhtaç çocuklara yiyecek giyecek ve okul malzemesi yardımı yapmak kimsesiz çocukların yönetimini üzerine almak doğumevleri ve çocuk yuvaları çocuklar için hastane prevantoryum sanatoryum dinlenme kampları kurmak doğum ve çocuk sağlığı konularında annelere öğüt vermek gibi görevler yüklendi

Demiryolları ve Limanlar Genel Müdürlüğü
Demiryollarının yapımı ve işletmesi için kurulan ve Nafıa Vekaleti'ne bağlı olarak çalışan müdürlükler 1927'de birleştirilerek Devlet Demiryolları ve Limanları İdare-i Umumiyesi olarak kuruldu

Bu kuruluşun adı 1929'da Devlet Demiryolları ve Limanları Umum Müdürlüğü 1931'de ise Devlet Demiryolları Umum Müdürlüğü olarak değiştirildi

Bugünkü adını aldığı 1953'e değin katma bütçeli devlet kuruluşu iken o yıl İktisadi Devlet Teşekkülüne dönüştürüldü

1984'te ise Kamu İktisadi Kuruluşu konumuna getirildi

Elektrik İşleri Etüt İdaresi
Türkiye'yi elektriğe kavuşturma planını ve bu plan içinde yer alan kuruluşların ön projelerini hazırlamak üzere düzenlenen kanunla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na bağlı Kamu İktisadi Teşebbüs’ü niteliğinde bir kurum olarak 24 Haziran 1935'te kuruldu

Etibank
Türkiye'de maden enerji ve bankacılık alanlarında faaliyet gösteren İktisadi Devlet Teşekkülü olarak 2 Haziran 1935 tarih ve 2805 sayılı kanunla kuruldu

1963'te Etibank'ın Kuzeybatı ve Batı Anadolu elektrik sistemlerine Balıkesir-Bursa enerji nakil hattı bağlandı

Etibank'ın kuruluş kanununun 10

maddesi bankacılık faaliyetlerini yalnız kendi bünyesindeki müesseseler için öngörüyordu

1955'te 6590 sayılı kanun bu maddeyi kaldırdı

Önce büro sonra şube niteliğindeki bir nüve daha sonra bir bankacılık dairesi kuruldu

1956'da ilk şubeler Pangaltı (İstanbul) ve İskenderun'da açıldı

Halkevleri
Halkın eğitimine ve kültürel gelişmesine yardımcı olmak üzere 19 Şubat 1932’de kuruldu

Ankara'da yapılan açılış töreninde Atatürk teşebbüsün amacını şöyle açıkladı:"Gençlik gelişen ve yetiştiren bir çalışmanın içinde yaşatılmalıdır

Millet şuurlu birbirini anlayan birbirini seven ideale bağlı bir halk kitlesi halinde teşkilatlandırılmalıdır

En kuvvetli ders vasıtalarına yetişkin muallim olduklarına malik olmak kafi değildir

Halkı yetiştirmek halkı bir kitle haline getirmek için ayrıca bir milli halk mesaisinin tanzimini ihmal etmemeliyiz"

Halkevlerinin açılması hakkındaki karar C

H

P

genel yönetim kurulunca alındı

Açılacak müesseselerin yönetim ve denetim görevleri partinin il idare kurullarına verildi

1951 yılında kuruluşa tüzel kişilik kazandırmak ve bunun o tarihte muhalefete geçmiş olan C

H

P

ile ilişkisini kesmek amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulan bir tasarı tartışmalar sırasında mahiyet değiştirdi ve halkevlerinin kapatılmasını her türlü menkul ve gayrimenkul varlıkların hazineye intikal ettirilmesini öngören 5830 sayılı kanun kabul edilerek gereği yerine getirildi

Maden Tetkik Arama Enstitüsü (MTA)
Yeraltı zenginliklerimizi arayıp çıkarmak bunlardan işletilmekte olanları daha verimli duruma getirmek bu alanda inceleme ve araştırma yapmak faaliyet konusuyla ilgili elemanları yetiştirmek üzere 1935 yılında kuruldu

Bugün Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına bağlı tüzel kişiliğe sahip özel hukuk hükümlerine tabi Kamu İktisadi Teşebbüsü olarak çalışmalarına devam etmektedir

Merkez Bankası
Cumhuriyet'in ilk yıllarında siyasal yönetimin ana düşüncesi bir merkez bankası oluşturmaktan çok ulusal ticaret bankaları yaratmaktı

Bunun için 1924'te önce Türkiye İş Bankası oluşturuldu

1925'te süresi dolacak Osmanlı Bankası'nın imtiyazı 1935'e değin uzatılmakla birlikte yeni anlaşmada hükümetin banknot çıkaracak bir merkez bankası kurabilmesi için kapı açık bırakıldı

Türk parasının değerindeki düşüşlere karşı duyarlı olan Cumhuriyet yöneticileri 1926'da bir merkez bankası kurulması hazırlıklarını başlattı

Merkez Bankasının yolunu açmak için Türk parasının kıymetini koruma hakkında kanun çıkarıldı

Haziran 1930'da kabul edilen bir yasayla Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Ekim 1931'de 15 Milyon sermaye ile karma bir anonim şirket olarak kuruldu

Ocak 1932'de çalışmaya başladı

Merkez Hıfzısıha Enstitüsü
Türkiye'de koruyucu hekimliğin gerektirdiği tahlil kontrol üretim ve araştırma görevlerini yürütmek üzere Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığına bağlı olarak 27 Haziran 1928 yılında kuruldu

1267 sayılı kanuna göre "Türkiye Cumhuriyeti Merkez Hıfzısıhha Müessesesi" adıyla çalışmaya başladı

Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı
Koruyucu ve tedavi edici hekimlik hizmetlerini düzenlemek sosyal yardım çalışmalarını yürütmek serbest hekimlik ve eczacılık faaliyetini denetlemek amacıyla kurulan Sıhhat ve İctimai Muavenet Vekaleti adı altında 1920'de kuruldu

1945'te Anayasa terimlerinin Türkçeleştirme sırasında adı Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı olarak değiştirildi

Sanayi ve Maadin Bankası
Cumhuriyetin ilk yıllarında benimsenen liberal ekonomi politikası doğrultusunda 1925-1932 yılları arasında etkinlikte bulunan devlet bankası olan Sanayi ve Maadin Bankası'nın kuruluşunu düzenleyen 633 sayılı yasaya göre bankanın görevleri; kendisine devredilen devlet fabrikalarını özel sektöre devredilinceye değin işletmek özel sektörle ortaklıklar kurmak tek başına ya da ortaklıkları aracılığıyla maden ayrıcalığı almak ve bunları özel sektörle ortaklık yoluyla işletme ki sanayi ve madencilik alanlarında etkinlikte bulunan özel girişimcilere kredi açmak ve bankacılık işlemleri yapmaktı

Sümerbank
Sümerbank tüzel kişiliği ve özel kanununda belirtilen sınırlar içinde muhtariyeti olan sorumluluğu sermayesiyle sınırlı; sermayesinin tamamı devlete ait iktisadi alanda ticari esaslara göre faaliyet göstermek üzere özel hukuka tabi şekilde Sanayi Bakanlığına bağlı İktisadi Devlet Teşekkülü olarak 1933 yılında kuruldu

O dönem verimlilik ve karlılık ilkelerini göz önünde tutarak imalat sanayii kurdu işletmecilik sınai mamullerini pazarlama bankacılık işleriyle meşgul oldu

Türk Dil Kurumu
Türkçe'nin incelenmesi özleştirilmesi geliştirilmesi için çalışan kurum Atatürk'ün teşviki ve himayesiyle Semih Rıfat Ruşen Eşref (Ünaydın) Celal Sahir (Erozan) Yakup Kadri (Karaosmanoğlu) tarafından 12 Temmuz 1932’de kuruldu

26 Eylül 1932'de Dolmabahçe Sarayında toplanan Birinci Türk Dil Kurultayı kurumun çalışma programı olarak şu maddeleri tespit etti: 1

Türk dilinin başka dil aileleriyle karşılaştırılması 2

Türk dilinin tarihi ve karşılaştırmalı gramerlerinin yazılması 3

Anadolu ve Rumeli ağızlarından kelimelerin derlenmesi Osmanlıca kelimelere Türkçe karşılıklar bulunması 4

Türkçe bir sözlük hazırlanması 5

Kurumun organı olarak bir derginin yayımlanması 6

Türk dili üstüne yazılmış yerli ve yabancı eserlerin toplanması ve gerekenlerin çevrilmesi 7

Terimlerin Türkçeleştirilmesi

Türk Tarih Kurumu
Türk tarihini bilimin en yeni verilerine dayanarak yeniden incelemek ve Türkiye'nin dünya medeniyetine olan katkısını meydana çıkarmak amacıyla Nisan 1931'de Atatürk'ün teşvikiyle Ankara'da Türk ocakları Merkez heyetine bağlı olarak kuruldu

Kurum tüzüğünün amaç maddesi şöyledir "Kurumun amacı Türk Tarihi ile Türkiye Tarihi’ni ve bunlarla ilgili konuları inceleme ve elde edilen sonuçları her türlü yolla yaymaktır"

Kurum belli başlı dünya bilim kurumlarına üyedir ve 220'den fazla akademi üniversite ve bilim kuruluşuyla kitap ve dergi değişimi yapar

Atatürk Türk Tarih Kurumu'nun daha çok bir akademi niteliği taşımasını üye sayısının sınırlı tutulmasını istemiştir

Kurum 16 üye ile kuruldu

Daha sonra üye sayısı 41 ile sınırlandırıldı

Kurum üyeleri Eskiçağ Ortaçağ ve Yeniçağ adları altında üç uzmanlık koluna ayrılarak çalışmaktadır

Türkiye Cumuriyeti Ziraat Bankası
Türkiye Cumuriyeti Ziraat Bankası'nın temelini 1863'te tarımsal kredileri düzenleme girişimlerine başlayan Niş Valisi Midhat Paşa attı

Midhat Paşa'nın Rusçuk kasabasının Pirot köyünde kurduğu bir tür tarım kredi kooperatifi olan Memleket Sandığı uygulaması 1867'den sonra resmi nitelik kazandı ve yaygınlaştı

1883'ten sonra aşar vergisine yapılan %10 oranındaki "Menafi Hissesi" zammı sandıklara gelir olarak bağlandı

Böylece Menafi Sandıkları adını alan kurum 1888'de merkezi İstanbul'da bulunan10 milyon Osmanlı lirası sermayeli Ziraat Bankası'na dönüştürüldü

1914'te bankanın yapısında ve çalışma ilkelerinde yapılan yeni düzenlemeler 1916'da yasallaştı

Şube sayısı 1923'te hızla artarak 316'yı bulan banka Cumhuriyet dönemine aktarılan en köklü ve yaygın mali kuruluş oldu

Cumhuriyet yönetimi 1924'te bir yasayla bankayı bir devlet kurumu olmaktan çıkarıp 30 milyon lira sermayeli bir anonim şirkete dönüştürdü; etkinliklerini tarım dışına da taşırarak her türlü bankacılık işleminde bulunma yetkisi tanıdı

1926'da bankanın adına Türkiye sözcüğünü eklendi

1937'de çıkarılan Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası kanunuyla kendi yasası dışında özel hukuk hükümlerine bağlı tüzel kişiliği olan bir devlet kuruluşuna dönüştü

İşbankası
Atatürk tarafından 26 Ağustos 1924 tarihinde kuruldu

Kuruluşunun ilk yıllarındaki iktisadi şartlara uygun olarak daha çok kalkınma ve yatırım bankacılık yönü ağır bastı

Türkiye İş Bankası kuruluş gayesine de uygun olarak ülkenin iktisadi kalkınması ve sanayileşmesinde önemli rol oynadı; bu amaçla çeşitli yatırımlar yaptı

Ülkede tasarrufu teşvik amacıyla ikramiye ve kumbara sistemini ilk defa uygulayan; seyahat çeklerini ülkeye ilk getiren banka da Türkiye İş Bankası oldu

Sigortacılık alanında öncülük yaptı ve Anadolu Türk Sigorta şirketi ile Destek Reasüran Anonim şirketini kurdu

Ziraat Okulları ve Yüksek Ziraat Enstitüsü
Zirai alanda çalışmak üzere teknisyen seviyesinde eleman yetiştirmek çeşitli bölgelerin zirai yapılarını ve özellikleri hakkında incelemeler yapmak amacıyla Tarım Bakanlığı Ziraat İşleri Genel Müdürlüğüne bağlı olarak kurulmuş meslek okulları

09-11-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	Atatürk'ün Amaçları Nedir? Atatürk'ün Kurduğu Kurumlar Ve Amaçları Nelerdir? Atatürk'ün Amaçları Nedir? Atatürk'ün Kurduğu Kurumlar Ve Amaçları Nelerdir? Atatürk'ün Amaçları Nedir? Atatürk'ün Kurduğu Kurumlar Ve Amaçları Nelerdir? Türkiye Cumhuriyeti’nin yarı resmi haber ajansı olan Anadolu Ajansı 6 Nisan 1920'de Milli Mücadele davasını yurda ve dünyaya duyurup yaymak amacıyla Atatürk tarafından Ankara'da kuruldu Başlangıçta bir tek teksir makinesiyle çalışan Anadolu Ajansı Kurtuluş Savaşı yıllarında büyük yararlılıklar gösterdi Anadolu Ajansı 1 Mart 1925'te Devletin %40 hissedarı olduğu bir anonim ortaklık haline getirildi Ankara Hukuk Fakültesi < Ankara Hukuk Fakültesi 5 Aralık 1925 tarihinde Ankara Adliye Hukuk Mektebi adıyla kuruldu Ankara'da bir hukuk mektebinin açılması için ilk teşebbüs 1921 yılında yapıldı Bu tarihte Kastamonu milletvekili Abdulkadir Kemal Bey Meclise 3 maddelik bir teklif vererek Ankara'da bir hukuk mektebi açılmasını önerdi Gazi Mustafa Kemal’de 1922 yılında meclisi açış konuşmasında Ankara'da bir hukuk mektebinin açılması gereğini belitti 1925'te Hukuk Mektebi açıldı ve 301 öğrenci kayıt yaptırdı Okula uygun bir bina bulunamadığı için açılış Büyük Millet Meclisinin toplantı salonunda yapıldı Fakültenin açılış konuşmasını Gazi Mustafa Kemal yaptı ve ilk dersi Ahmet Bey (Ağaoğlu) verdi Hukuk mektebi 1927 yılında Bakanlar Kurulu Kararı ile Ankara Hukuk Fakültesi ismini aldı Ankara Orman Çiftliği Atatürk Ankara’nın 7 km batısındaki çorak topraklarda örnek bir çiftlik kurmayı düşünmüş Türk çiftçisine toprak ve tabiat şartları uygun olmasa dahi bilgiyle ve kararlılıkla çalışıldığı takdirde başarı sağlanabileceğini göstermek istemişti Bunun üzerine 29 Ocak 1925’te Gazi Çiftliği’ni kurmak amacıyla bir miktar arazi satın aldı 5 Mayıs 1925’te kurduğu Orman Çiftliği’nde çiftliğin her türlü faaliyetiyle uğraşan bütün masraflarını kendisi karşılayan Atatürk burada Atatürk Köşkü’nü yaptırmıştır Atatürk 11 Mayıs 1937’de çiftliklerini içerisindeki köşklerle birlikte milletine armağan etmiştir Çocuk Esirgeme Kurumu Çocuk Esirgeme Kurumu eski adıyla Himaye-i Eftal Cemiyeti Atatürk'ün öncülüğünde kuruldu Önceleri Kurtuluş Savaşına katılanların çocuklarını esirgeme ve eğitmeyi amaç edindi Sonraları muhtaç çocuklara yiyecek giyecek ve okul malzemesi yardımı yapmak kimsesiz çocukların yönetimini üzerine almak doğumevleri ve çocuk yuvaları çocuklar için hastane prevantoryum sanatoryum dinlenme kampları kurmak doğum ve çocuk sağlığı konularında annelere öğüt vermek gibi görevler yüklendi Demiryolları ve Limanlar Genel Müdürlüğü Demiryollarının yapımı ve işletmesi için kurulan ve Nafıa Vekaleti'ne bağlı olarak çalışan müdürlükler 1927'de birleştirilerek Devlet Demiryolları ve Limanları İdare-i Umumiyesi olarak kuruldu Bu kuruluşun adı 1929'da Devlet Demiryolları ve Limanları Umum Müdürlüğü 1931'de ise Devlet Demiryolları Umum Müdürlüğü olarak değiştirildi Bugünkü adını aldığı 1953'e değin katma bütçeli devlet kuruluşu iken o yıl İktisadi Devlet Teşekkülüne dönüştürüldü 1984'te ise Kamu İktisadi Kuruluşu konumuna getirildi Elektrik İşleri Etüt İdaresi Türkiye'yi elektriğe kavuşturma planını ve bu plan içinde yer alan kuruluşların ön projelerini hazırlamak üzere düzenlenen kanunla Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na bağlı Kamu İktisadi Teşebbüs’ü niteliğinde bir kurum olarak 24 Haziran 1935'te kuruldu Etibank Türkiye'de maden enerji ve bankacılık alanlarında faaliyet gösteren İktisadi Devlet Teşekkülü olarak 2 Haziran 1935 tarih ve 2805 sayılı kanunla kuruldu 1963'te Etibank'ın Kuzeybatı ve Batı Anadolu elektrik sistemlerine Balıkesir-Bursa enerji nakil hattı bağlandı Etibank'ın kuruluş kanununun 10 maddesi bankacılık faaliyetlerini yalnız kendi bünyesindeki müesseseler için öngörüyordu 1955'te 6590 sayılı kanun bu maddeyi kaldırdı Önce büro sonra şube niteliğindeki bir nüve daha sonra bir bankacılık dairesi kuruldu1956'da ilk şubeler Pangaltı (İstanbul) ve İskenderun'da açıldı Halkevleri Halkın eğitimine ve kültürel gelişmesine yardımcı olmak üzere 19 Şubat 1932’de kuruldu Ankara'da yapılan açılış töreninde Atatürk teşebbüsün amacını şöyle açıkladı:"Gençlik gelişen ve yetiştiren bir çalışmanın içinde yaşatılmalıdır Millet şuurlu birbirini anlayan birbirini seven ideale bağlı bir halk kitlesi halinde teşkilatlandırılmalıdır En kuvvetli ders vasıtalarına yetişkin muallim olduklarına malik olmak kafi değildir Halkı yetiştirmek halkı bir kitle haline getirmek için ayrıca bir milli halk mesaisinin tanzimini ihmal etmemeliyiz" Halkevlerinin açılması hakkındaki karar CHP genel yönetim kurulunca alındı Açılacak müesseselerin yönetim ve denetim görevleri partinin il idare kurullarına verildi 1951 yılında kuruluşa tüzel kişilik kazandırmak ve bunun o tarihte muhalefete geçmiş olan CHP ile ilişkisini kesmek amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulan bir tasarı tartışmalar sırasında mahiyet değiştirdi ve halkevlerinin kapatılmasını her türlü menkul ve gayrimenkul varlıkların hazineye intikal ettirilmesini öngören 5830 sayılı kanun kabul edilerek gereği yerine getirildi Maden Tetkik Arama Enstitüsü (MTA) Yeraltı zenginliklerimizi arayıp çıkarmak bunlardan işletilmekte olanları daha verimli duruma getirmek bu alanda inceleme ve araştırma yapmak faaliyet konusuyla ilgili elemanları yetiştirmek üzere 1935 yılında kuruldu Bugün Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına bağlı tüzel kişiliğe sahip özel hukuk hükümlerine tabi Kamu İktisadi Teşebbüsü olarak çalışmalarına devam etmektedir Merkez Bankası Cumhuriyet'in ilk yıllarında siyasal yönetimin ana düşüncesi bir merkez bankası oluşturmaktan çok ulusal ticaret bankaları yaratmaktı Bunun için 1924'te önce Türkiye İş Bankası oluşturuldu 1925'te süresi dolacak Osmanlı Bankası'nın imtiyazı 1935'e değin uzatılmakla birlikte yeni anlaşmada hükümetin banknot çıkaracak bir merkez bankası kurabilmesi için kapı açık bırakıldı Türk parasının değerindeki düşüşlere karşı duyarlı olan Cumhuriyet yöneticileri 1926'da bir merkez bankası kurulması hazırlıklarını başlattı Merkez Bankasının yolunu açmak için Türk parasının kıymetini koruma hakkında kanun çıkarıldı Haziran 1930'da kabul edilen bir yasayla Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Ekim 1931'de 15 Milyon sermaye ile karma bir anonim şirket olarak kuruldu Ocak 1932'de çalışmaya başladı Merkez Hıfzısıha Enstitüsü Türkiye'de koruyucu hekimliğin gerektirdiği tahlil kontrol üretim ve araştırma görevlerini yürütmek üzere Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığına bağlı olarak 27 Haziran 1928 yılında kuruldu 1267 sayılı kanuna göre "Türkiye Cumhuriyeti Merkez Hıfzısıhha Müessesesi" adıyla çalışmaya başladı Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı Koruyucu ve tedavi edici hekimlik hizmetlerini düzenlemek sosyal yardım çalışmalarını yürütmek serbest hekimlik ve eczacılık faaliyetini denetlemek amacıyla kurulan Sıhhat ve İctimai Muavenet Vekaleti adı altında 1920'de kuruldu 1945'te Anayasa terimlerinin Türkçeleştirme sırasında adı Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı olarak değiştirildi Sanayi ve Maadin Bankası Cumhuriyetin ilk yıllarında benimsenen liberal ekonomi politikası doğrultusunda 1925-1932 yılları arasında etkinlikte bulunan devlet bankası olan Sanayi ve Maadin Bankası'nın kuruluşunu düzenleyen 633 sayılı yasaya göre bankanın görevleri; kendisine devredilen devlet fabrikalarını özel sektöre devredilinceye değin işletmek özel sektörle ortaklıklar kurmak tek başına ya da ortaklıkları aracılığıyla maden ayrıcalığı almak ve bunları özel sektörle ortaklık yoluyla işletme ki sanayi ve madencilik alanlarında etkinlikte bulunan özel girişimcilere kredi açmak ve bankacılık işlemleri yapmaktı Sümerbank Sümerbank tüzel kişiliği ve özel kanununda belirtilen sınırlar içinde muhtariyeti olan sorumluluğu sermayesiyle sınırlı; sermayesinin tamamı devlete ait iktisadi alanda ticari esaslara göre faaliyet göstermek üzere özel hukuka tabi şekilde Sanayi Bakanlığına bağlı İktisadi Devlet Teşekkülü olarak 1933 yılında kuruldu O dönem verimlilik ve karlılık ilkelerini göz önünde tutarak imalat sanayii kurdu işletmecilik sınai mamullerini pazarlama bankacılık işleriyle meşgul oldu Türk Dil Kurumu Türkçe'nin incelenmesi özleştirilmesi geliştirilmesi için çalışan kurum Atatürk'ün teşviki ve himayesiyle Semih Rıfat Ruşen Eşref (Ünaydın) Celal Sahir (Erozan) Yakup Kadri (Karaosmanoğlu) tarafından 12 Temmuz 1932’de kuruldu 26 Eylül 1932'de Dolmabahçe Sarayında toplanan Birinci Türk Dil Kurultayı kurumun çalışma programı olarak şu maddeleri tespit etti: 1Türk dilinin başka dil aileleriyle karşılaştırılması 2Türk dilinin tarihi ve karşılaştırmalı gramerlerinin yazılması 3Anadolu ve Rumeli ağızlarından kelimelerin derlenmesi Osmanlıca kelimelere Türkçe karşılıklar bulunması 4Türkçe bir sözlük hazırlanması 5Kurumun organı olarak bir derginin yayımlanması 6Türk dili üstüne yazılmış yerli ve yabancı eserlerin toplanması ve gerekenlerin çevrilmesi 7Terimlerin Türkçeleştirilmesi Türk Tarih Kurumu Türk tarihini bilimin en yeni verilerine dayanarak yeniden incelemek ve Türkiye'nin dünya medeniyetine olan katkısını meydana çıkarmak amacıyla Nisan 1931'de Atatürk'ün teşvikiyle Ankara'da Türk ocakları Merkez heyetine bağlı olarak kuruldu Kurum tüzüğünün amaç maddesi şöyledir "Kurumun amacı Türk Tarihi ile Türkiye Tarihi’ni ve bunlarla ilgili konuları inceleme ve elde edilen sonuçları her türlü yolla yaymaktır" Kurum belli başlı dünya bilim kurumlarına üyedir ve 220'den fazla akademi üniversite ve bilim kuruluşuyla kitap ve dergi değişimi yapar Atatürk Türk Tarih Kurumu'nun daha çok bir akademi niteliği taşımasını üye sayısının sınırlı tutulmasını istemiştir Kurum 16 üye ile kuruldu Daha sonra üye sayısı 41 ile sınırlandırıldı Kurum üyeleri Eskiçağ Ortaçağ ve Yeniçağ adları altında üç uzmanlık koluna ayrılarak çalışmaktadır Türkiye Cumuriyeti Ziraat Bankası Türkiye Cumuriyeti Ziraat Bankası'nın temelini 1863'te tarımsal kredileri düzenleme girişimlerine başlayan Niş Valisi Midhat Paşa attı Midhat Paşa'nın Rusçuk kasabasının Pirot köyünde kurduğu bir tür tarım kredi kooperatifi olan Memleket Sandığı uygulaması 1867'den sonra resmi nitelik kazandı ve yaygınlaştı1883'ten sonra aşar vergisine yapılan %10 oranındaki "Menafi Hissesi" zammı sandıklara gelir olarak bağlandı Böylece Menafi Sandıkları adını alan kurum 1888'de merkezi İstanbul'da bulunan10 milyon Osmanlı lirası sermayeli Ziraat Bankası'na dönüştürüldü1914'te bankanın yapısında ve çalışma ilkelerinde yapılan yeni düzenlemeler 1916'da yasallaştı Şube sayısı 1923'te hızla artarak 316'yı bulan banka Cumhuriyet dönemine aktarılan en köklü ve yaygın mali kuruluş oldu Cumhuriyet yönetimi 1924'te bir yasayla bankayı bir devlet kurumu olmaktan çıkarıp 30 milyon lira sermayeli bir anonim şirkete dönüştürdü; etkinliklerini tarım dışına da taşırarak her türlü bankacılık işleminde bulunma yetkisi tanıdı1926'da bankanın adına Türkiye sözcüğünü eklendi 1937'de çıkarılan Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası kanunuyla kendi yasası dışında özel hukuk hükümlerine bağlı tüzel kişiliği olan bir devlet kuruluşuna dönüştü İşbankası Atatürk tarafından 26 Ağustos 1924 tarihinde kuruldu Kuruluşunun ilk yıllarındaki iktisadi şartlara uygun olarak daha çok kalkınma ve yatırım bankacılık yönü ağır bastı Türkiye İş Bankası kuruluş gayesine de uygun olarak ülkenin iktisadi kalkınması ve sanayileşmesinde önemli rol oynadı; bu amaçla çeşitli yatırımlar yaptı Ülkede tasarrufu teşvik amacıyla ikramiye ve kumbara sistemini ilk defa uygulayan; seyahat çeklerini ülkeye ilk getiren banka da Türkiye İş Bankası oldu Sigortacılık alanında öncülük yaptı ve Anadolu Türk Sigorta şirketi ile Destek Reasüran Anonim şirketini kurdu Ziraat Okulları ve Yüksek Ziraat Enstitüsü Zirai alanda çalışmak üzere teknisyen seviyesinde eleman yetiştirmek çeşitli bölgelerin zirai yapılarını ve özellikleri hakkında incelemeler yapmak amacıyla Tarım Bakanlığı Ziraat İşleri Genel Müdürlüğüne bağlı olarak kurulmuş meslek okulları