09-11-2012
|
#3
|
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Büyük Ve Küçük Ünlü Uyumu - Ünsüz Yumuşamasına Örnekler Nelerdir?
YUMUŞAMASI (SERTSESSİZLERİN YUMUŞAMASI)
(Ünsüz değişimi / Ünsüz Değişmesi )
Sonunda p-ç-t-k harfleri (süreksiz-sert) bulunan kelimelere ünlü ile
başlayan bir ek getirildiğinde sert olan p-ç-t-k harfleri yumuşar Yani
b,c,d,g (ğ) 'ye dönüşür Bu kurala ünsüz yumuşaması denir Örnek : Kitap
  Kitap - ım    Kitabım
Ahenk-e   ahenge, sağlık-ı  sağlığı
Özel Durumlar:
1 Tek heceli kelimelerin çoğunda yumuşama olmaz Örnek: İç - imiz  içimiz
2 Tek heceli kelimelerin bazısında ise yumuşama olur Örnek: Kap-ın  kabın
3 Özel isimlerde kesinlikle yumuşama olmaz Örnek: Ürgüp' e, Zeynep'in
4 Dilimize Batı ve Doğu dillerinden girmiş birçok kelimede yumuşama olmaz
Örnek : Devlet-imiz, Tank-ın, Hukuk-un, Hürriyet-imiz, Sanat-ın, Millet-in
5 Fiil kök veya gövdelerine çeşitli yapım ekleri getirilerek türetilen bazı
kelimelerde yumuşama olmaz Örnek: Taşı-t-ımız, Kon-u-t-un
DİKKAT : Ünsüz yumuşaması kuralına uymayan kelimeleri, yumuşatarak yazmak
yanlıştır Örnek: Zonguldak'a gittik (Doğru), Zonguldağ'a gittik (Yanlış)
|
|
|
|