09-11-2012
|
#4
|
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Bit Neden Olur? Bit Nasıl Bulaşır? Bit Bulaşması Nasıl Önlenir Bitten Nasıl Korunulur
Biyolojisi
Çok küçük sarı renkte 2-5 mm boyunda dış parazittir memelilerin ve insanların vücudunda kanlarını günde 2-3 kez emerek yaşarlar Erişkinler uzun süre gıdasız yaşayabilir Baş, vücut ve kasık biti şeklinde çeşidi vardır Saç ve çamaşırlara yumurtasını (sirkesini) kuvvetlice yapıştırır Kasık biti kasık arasında deri içine girip yerleşir Yaşanılan ortamdaki eşya ve kişinin şahsi eşyası ile de yayılırlar Ev içi ve okul gibi toplu yaşama alanları da kolay bit yayılma yerleridir Kış ve temizliğin yetersiz olduğu ortamlarda sıkça görülür
Bitlerin ısırdığı yerlerde şiddetli kaşıntı olur Deri koyu esmerleşir, leke ve papuller oluşur Buralarda bakteriler yerleşirse fronkülosis impetigo gibi enjeksiyonlar oluşur Tifüs ve hummalar gibi önemli hastalıkların da etkenidir
İdeal Bir Bitlenme Tedavisi Nasıl Olmalıdır?
Tek uygulama ile kısa sürede etki göstermeli
Güzel kokulu, saçları dolaştırmayan, taramayı zorlaştırmayan, etrafa bulaşmayan, boyalı ve permalı saçlarda problem yaratmayan özelliklere sahip olmalı
Kalıcı etkisiyle bitlerin saça tekrar yerleşmesini engellemeli
Sadece bitleri değil,sirkeleri de yok etmeli
Kullanıcı tarafından iyi tolere edilmeli, yan etkileri olmamalı
Kullanıcıya toksik etkisi olmamalı
Bugüne kadar pek çok yolu kullanarak insanoğlu bitle mücadele etmeye çalışmıştır Kötü kokulu gaz ve kimi zehirli maddeler içeren ilaçlar bunlardan bazılarıdır Daha çok çocuklarda rastlandığı için tedavinin çocuklar için güvenli, yüksek oranda etkili, sadece bitleri değil yumurtalarını da öldüren bir bit ilacı ile yapılması gerekir
Kontrol Önlemleri
Bireyin ve yaşadığı ortamın hijyene önem verilmelidir - Tüm çamaşırların yıkanması
- İnsanın temizlenmesi ve vücudunun ilaçlanması
- Hayvanların ilaçlanması ve temizlenmesi
- Evdeki eşyaların komple ilaçlanması gerekir
- Bu işlemlerin hepsi aynı günde tamamlanmalıdır
- Yayılma durumunda acilen profesyonel uygulama gerekir
Oysa günümüzde artık bu alanda kullanılan madde ve ilaçlarda büyük gelişmeler kaydedilmiş, hatta koruyucu etkili permetrin etken maddesi içeren ilaçlar geliştirilmiştir Saç biti tedavisinin bitleri olduğu kadar yumurtaları da öldürmesi ve tekrar bulaşmayı önlemesi gerekir Piyasada birkaç bit öldürücü ilaç vardır ve değişik şekillerde bulunmaktadır; şampuan, saç kremi gibi Fakat bunların hepsi bit tedavisinde istenen etkiyi göstermez!!!
Yaşadığı yerlerKuş, memeli hayvan ve insanların derileri üzerinde parazit olarak
Özellikleri2-3 mm boyunda, yassı vücutlu kanatsız böcekler Ağız yapıları delici, emici yapıda Kıllara tutunmak için ayak uçları çengel tırnaklı
Ömrü1 ay kadardır
ÇeşitleriBaş, kıl, elbise, at, köpek biti en çok bilinenleridir Eklembacaklılar (Arthropoda) şubesinin, böcekler (Insecta) sınıfının bir takımı Bitlerde metamorfoz (biçim ve yapı değişmeleri) bulunmaz Yumurtadan çıkan yavrular, ergine benzerler Onlar gibi kan emerler Kuşlarda yaşayanlara ısıran bitlermaymunlar, toynaklı memeliler (at, koyun, sığır vs ), kemiriciler (tavşanlar, fareler vs ), etçil memelilerden bazıları (köpek, kurt, morslar) üzerinde barınırlar İnsanlar üzerinde yaşayan bitler üç türlüdür: denir Her kuş türüne musallat olan bir iki bit türü vardır Memelilerde asalak olarak yaşayanlar; insanlar,
Baş biti (Pediculus humanus capitis)2-3 mm boyunda olup, insanların başında yaşar Dişisi halk arasında sirke denilen yumurtalarını özellikle ense ve kulak arkası saç kıllarının diplerine kitin kılıfı ile tek tek yapıştırır Yavrular 2-3 haftada ergin hale gelirler Fazla yaygın bir türdür
Kıl biti (Phthirius pubis)Baş hariç, vücudun sakal, göğüs gibi diğer kıllı yerlerinde barınır Kıl diplerine gömülü olarak görülür Fazla kaşınmaya sebeb olur 1-1,5 mm uzunluktadır
Elbise biti (Pediculus vestimenti)Vücudun tüysüz veya az tüylü yerlerinde yaşadığından vücut biti de denir 3-4 mm boyundadır Yumurtalarını çamaşırların kıvrımlı yerlerine yapıştırır Tifüs hastalığını yaydığından çok tehlikeli bir asalaktır Tifüs mikrobu bitin barsağında çoğalıp dışkısı ile insana bulaşır
Bitki özünü emen yaprakbitleri hayvansal bitlerden ayrıdır
Ağaç kabukları, taş ve kitaplar arasında yaşayan kitap bitleri (Psocoptera) de ayrı bir grup olup ağız yapıları çiğneyici tiptedir Bunlar kitap yaprağı, yosun, mantar ve polen (çiçek tozu) ile beslenir Kanatlı ve kanatsız olanları vardır
|
|
|
|