Osmanlıca Sözlük (İ Harfi)-Osmanlıca Sözlük (İ Harfi)İle İlgili Kelimeler...

**Prof. Dr. Sinsi** · 09-10-2012

RE: Osmanlıca Sözlük (I Harfi) IHVE-İ MÜTEFERRİKÎN
Ana baba bir veya yalnız ana bir yahut da yalnız baba bir erkek kardeşler

(Müennesi: "Ahavat-ı müteferrikat'tır)

IKAB
Azap, mihnet

IK'AD
Yüksek bir yere çıkarmak

* Oturtmak

IKAK
Tırnaklı hayvanların gebeleri

IKAL
İkl, bağ, bend

* Daha ziyade Arabların başlarına koyup sardıkları bağ, agel

(Bak: Sâhib-üt tac)

IKAM
şiddetli harpler

* Yaramaz huylu

IK'AR
Derinletmek, derinleştirmek

IKD
İnci

Gerdanlık

Mücevher, boyuna takılan dizilmiş kıymetli şey

* İnci dizecek iplik

* Hurma salkımı

IKFAL
Kilitlemek

IKHÂR
Kahr etme, kahr edilme, kahr edilmiş olma

IKHÂR-I DÜŞMEN
Düşmanın kahrolması

IKKA
Çocukların doğduklarında mevcut olan saçı

IKLAB
Aksine döndürmek

Tersine çevirmek veya çevrilmek

IKLAL
Azaltılma, azaltma

IKLÎD
(C

: Akalîd) Anahtar, miftah

IKLİM
Bir yerin hava şartları

Memleket

Küre-i arzın kıt'a ve her bir memleketi

IKMA'
Gelen bir kimseyi geri döndürme

* Birisini aşağılama

IKMAH
Enaniyet ve azametle kafa tutma

IKMAR
Ayın doğmasını bekleme

IKMAS
Suya daldırıp çıkarma

IKNAS
Adi ve rezil bir kimse iken asaletlilik iddiasında bulunma

IKNAT
Allah'a dua etme

Aczini ve fakrını anlayarak Allah'a yalvarma

* Namazda kıyamı uzatma

* İnkisar etmek

IKSÂ
Uzaklaştırılma

Uzaklaştırma

IKSÂ-YI ÂMÂL
Emel ve isteklerinden uzaklaştırma

IKSAM
Kasem etme, and içme, yemin etme

IKSAR
Yapabileceği ve elinden geldiği halde ihmâl etme

IKSAT
Hakkâniyet, doğruluk gösterme

IKTA'
(Kat

'dan) Delil göstererek susturma

* Mülkiyeti devlete ait olan bir arazinin menfaatinin hazinede istihkakı bulunan kimseye padişah tarafından verilmesi

* Maktuan ihâle

IKTAAT
(Iktâ

C

) Sahibi olmayan ve üzerinde imaret eseri olmıyan yerlerden olup, ulülemr tarafından istihkak sahibine imar ve inşa etmesi için tahsis olunan arazi

IKTAR
Damlatma, damlatılma

IKTIDA
Tâbi olma

Uyma

IKTIDAEN
Uyarak, ıktıda ederek, tâbi olarak

IKTİFA'
(Kafa

dan) Arkasından gitme, izinden gitme

IKTİFAEN
İzinden giderek, örnek tutarak, misal kabul ederek

IKVA'
Ev boşalmak

* Azık tamam olmak

Şâirin şiirin kafiyesini çeşitli yapması

IKVAL
Bir kimsenin söylemediği bir sözü, söyledi diye iddia etmek

IKVÂLİYYÂT
Söylenmediği hâlde söylendi diye iddiâ edilen sözler

Lüzumsuz iddialar

IKY
Yemek yemezden evvel çocuğun karnından çıkan necisi

IKYAN
Halis iyi altın

* İnci parçası

ILAB
Boyunda olan uzun nişan

ILAC
Bir şeyi yerinden alıp gidermek

ILAKIYE
Aşikârelik, açıklık, meydanda oluş

ILAT
(C

: Alât) Devenin boynuna takılan ip

ILBA'
(C

: Alâbâ) Boyun siniri

ILC
(C

: Uluc-Aluc-Ilce) Kervan

* Yabani eşek

* Acem küffarından bir erkeğin adı

ILGAM
Sıcak mevsimlerde çöl veya ovalarda buharın yayılmasıyla uzaktan su gibi göüren yer

Serap, pusarık

ILGAMAK
At başıboş olarak dörtnala koşması

ILGAR
Düşman topraklarına ansızın yapılan hücum, akın

* Başıboş hayvanın dörtnala koşması

ILGARCI
Akıncı

ILGIDIR
Bir metre kadar uzunluğunda, uçlarına birer karış kadar iki çivi sokulmuş ağaçtan yapılma bir ölçü âletidir

IDAD
Hazırlamak

* Ses, sada

IDAD
Isırmak

* Geçinmekte darlık, maişet zorluğu

IDAE
Parlamak veya parlatmak

Ruşen etmek veya ruşen olmak

ID'AF
Zayıf etmek, zayıflamak

* Muzaaf etmek, fazlalaştırmak

İki kat yapmak

IDAFE
Misafir edinmek

* Ulaştırmak

* Tâbi olmak, uymak

IDAKA
Darlık vermek

IDAT
(Bak: Izat)

IDBAB
Yaş olmak, ıslanmak

* Kin tutmak

IDCA'
Yatırmak

IDCAC
Çağırmak, çağırtmak

IDCAR
Gönül kırmak

Iztırab vermek

Darıltmak

IDD
(C

: Adât) Pınar ve kuyu suları gibi aktıkça kesilmeyen, devamı gelen su

* Çokluk, kesret

IDFE
Ondan elliye varana kadar olan erkekler

* Kıt'a

* Akşam vakti

IDGAN
Kalbinde bir kimseye kin ve adavet olmak

IDGAS
Karıştırmak

* Otu eliyle tutamlamak

IDHA'
Kuşluk vaktine girmek

IDHAK
Güldürmek

Güldürülmek

IDHİYAN
Nurlu, ruşen, parlak

IDİN
Dağılmış, perâkende olmuş

IDK
(C

: Adâk-Uduk) Hurma salkımı

IDL
Yük dengi, misil, eşit

IDLA'
Çok yemekten dolayı midenin dolması ve hasta olmak

IDLAL
(İdlâl) Hak dinden, imân ve islâmiyetten saptırmak

Doğrudan, Hak ve hakikat caddesinden ayırmak

Azdırmak

IDMAME
(C

: Ezâmim) Cemaat, topluluk

IDNA'
Hastalığın hastayı zayıflatması

IDRAR
Zarar vermek

* Avret üstüne avret almak, evli iken bir daha evlenmek

IDRİC
İbrişim kilim

IDTIBA'
Hacıların ihramlarını sağ koltukları altından çıkarıp sol omuzlarına örtmeleri

IDTICA'
Yan yatmak

09-10-2012	#3
Prof. Dr. Sinsi	Osmanlıca Sözlük (İ Harfi)-Osmanlıca Sözlük (İ Harfi)İle İlgili Kelimeler... RE: Osmanlıca Sözlük (I Harfi) IHVE-İ MÜTEFERRİKÎN Ana baba bir veya yalnız ana bir yahut da yalnız baba bir erkek kardeşler (Müennesi: "Ahavat-ı müteferrikat'tır) IKAB Azap, mihnet IK'AD Yüksek bir yere çıkarmak * Oturtmak IKAK Tırnaklı hayvanların gebeleri IKAL İkl, bağ, bend * Daha ziyade Arabların başlarına koyup sardıkları bağ, agel (Bak: Sâhib-üt tac) IKAM şiddetli harpler * Yaramaz huylu IK'AR Derinletmek, derinleştirmek IKD İnci Gerdanlık Mücevher, boyuna takılan dizilmiş kıymetli şey * İnci dizecek iplik * Hurma salkımı IKFAL Kilitlemek IKHÂR Kahr etme, kahr edilme, kahr edilmiş olma IKHÂR-I DÜŞMEN Düşmanın kahrolması IKKA Çocukların doğduklarında mevcut olan saçı IKLAB Aksine döndürmek Tersine çevirmek veya çevrilmek IKLAL Azaltılma, azaltma IKLÎD (C: Akalîd) Anahtar, miftah IKLİM Bir yerin hava şartları Memleket Küre-i arzın kıt'a ve her bir memleketi IKMA' Gelen bir kimseyi geri döndürme * Birisini aşağılama IKMAH Enaniyet ve azametle kafa tutma IKMAR Ayın doğmasını bekleme IKMAS Suya daldırıp çıkarma IKNAS Adi ve rezil bir kimse iken asaletlilik iddiasında bulunma IKNAT Allah'a dua etme Aczini ve fakrını anlayarak Allah'a yalvarma * Namazda kıyamı uzatma * İnkisar etmek IKSÂ Uzaklaştırılma Uzaklaştırma IKSÂ-YI ÂMÂL Emel ve isteklerinden uzaklaştırma IKSAM Kasem etme, and içme, yemin etme IKSAR Yapabileceği ve elinden geldiği halde ihmâl etme IKSAT Hakkâniyet, doğruluk gösterme IKTA' (Kat'dan) Delil göstererek susturma * Mülkiyeti devlete ait olan bir arazinin menfaatinin hazinede istihkakı bulunan kimseye padişah tarafından verilmesi * Maktuan ihâle IKTAAT (Iktâ C) Sahibi olmayan ve üzerinde imaret eseri olmıyan yerlerden olup, ulülemr tarafından istihkak sahibine imar ve inşa etmesi için tahsis olunan arazi IKTAR Damlatma, damlatılma IKTIDA Tâbi olma Uyma IKTIDAEN Uyarak, ıktıda ederek, tâbi olarak IKTİFA' (Kafa dan) Arkasından gitme, izinden gitme IKTİFAEN İzinden giderek, örnek tutarak, misal kabul ederek IKVA' Ev boşalmak * Azık tamam olmak Şâirin şiirin kafiyesini çeşitli yapması IKVAL Bir kimsenin söylemediği bir sözü, söyledi diye iddia etmek IKVÂLİYYÂT Söylenmediği hâlde söylendi diye iddiâ edilen sözler Lüzumsuz iddialar IKY Yemek yemezden evvel çocuğun karnından çıkan necisi IKYAN Halis iyi altın * İnci parçası ILAB Boyunda olan uzun nişan ILAC Bir şeyi yerinden alıp gidermek ILAKIYE Aşikârelik, açıklık, meydanda oluş ILAT (C: Alât) Devenin boynuna takılan ip ILBA' (C: Alâbâ) Boyun siniri ILC (C: Uluc-Aluc-Ilce) Kervan * Yabani eşek * Acem küffarından bir erkeğin adı ILGAM Sıcak mevsimlerde çöl veya ovalarda buharın yayılmasıyla uzaktan su gibi göüren yer Serap, pusarık ILGAMAK At başıboş olarak dörtnala koşması ILGAR Düşman topraklarına ansızın yapılan hücum, akın * Başıboş hayvanın dörtnala koşması ILGARCI Akıncı ILGIDIR Bir metre kadar uzunluğunda, uçlarına birer karış kadar iki çivi sokulmuş ağaçtan yapılma bir ölçü âletidir IDAD Hazırlamak * Ses, sada IDAD Isırmak * Geçinmekte darlık, maişet zorluğu IDAE Parlamak veya parlatmak Ruşen etmek veya ruşen olmak ID'AF Zayıf etmek, zayıflamak * Muzaaf etmek, fazlalaştırmak İki kat yapmak IDAFE Misafir edinmek * Ulaştırmak * Tâbi olmak, uymak IDAKA Darlık vermek IDAT (Bak: Izat) IDBAB Yaş olmak, ıslanmak * Kin tutmak IDCA' Yatırmak IDCAC Çağırmak, çağırtmak IDCAR Gönül kırmak Iztırab vermek Darıltmak IDD (C: Adât) Pınar ve kuyu suları gibi aktıkça kesilmeyen, devamı gelen su * Çokluk, kesret IDFE Ondan elliye varana kadar olan erkekler * Kıt'a * Akşam vakti IDGAN Kalbinde bir kimseye kin ve adavet olmak IDGAS Karıştırmak * Otu eliyle tutamlamak IDHA' Kuşluk vaktine girmek IDHAK Güldürmek Güldürülmek IDHİYAN Nurlu, ruşen, parlak IDİN Dağılmış, perâkende olmuş IDK (C: Adâk-Uduk) Hurma salkımı IDL Yük dengi, misil, eşit IDLA' Çok yemekten dolayı midenin dolması ve hasta olmak IDLAL (İdlâl) Hak dinden, imân ve islâmiyetten saptırmak Doğrudan, Hak ve hakikat caddesinden ayırmak Azdırmak IDMAME (C: Ezâmim) Cemaat, topluluk IDNA' Hastalığın hastayı zayıflatması IDRAR Zarar vermek * Avret üstüne avret almak, evli iken bir daha evlenmek IDRİC İbrişim kilim IDTIBA' Hacıların ihramlarını sağ koltukları altından çıkarıp sol omuzlarına örtmeleri IDTICA' Yan yatmak