Yıl Yıl Osmanlıyı Anlatan Büyük Kronojloji,Osmanlı Kronolojisi

**Prof. Dr. Sinsi** · 09-10-2012

III

Ahmed için tasvirleri Levni tarafından yapılan Surname-i Vehbi

1721

Çelebi Mehmed Efendi'nin sefaret vazifesiyle Fransa'ya gidişi

1723

İran seferinin üç cepheli olarak açılışı

1724-1725

Azerbaycan harekatı, Tebriz ve Cence'nin alınışı

1726

İbrahim Müteferikka tarafından ilk Türk matbaasının kuruluşu

1727-1839

Türk matbaasının kuruluşu ve yeni unsurlar devresi

1729

"Zer-i mahbub" adıyla yeni bir altının piyasaya sürülmesi

1729

Cevheri'nin Lügat-ı Sıhah'ının Vankulu tarafından yapılan tercümesinin matbaada basılan ilk kitap olması

1730

Yanyalı Mehmed Esad b

Ali b

Osman'ın ölümü

1730

Patrona Halil isyanı, III

Ahmed'in hal'i, I

Mahmud'un cülusu

1732

Osmanlı-İran barışı

1733

İran Savaşı'nın hızlanması, Nadir Şah'ın başarıları

1733

Kefe Mukataası'nın İstanbul Mukataası Kalemi ile birleştirilmesi

1735

Bonneval Ahmed Paşa (Comte de Bonneval) nezaretinde Humbaracı Ocağı'nın kurulması

1736

Osmanlı-Avusturya-Rus Savaşları

1736

Abdullah b

Ebi Bekr b

Süleyman el-Maraşi'nin ölümü

1739

Belgrad Antlaşması

1739

Rus tüccarlarına Karadeniz hariç olmak üzere, Osmanlı suları ve topraklarında ticaret hakkı tanınması

1742

Ömer Şifai'nin ölümü

1743

Osmanlı-İran Savaşı'nın yeniden hızlanması

1745

Matbaanın kurucusu İbrahim Müteferrika'nın ölümü

1746

Osmanlı-İran barışı

1747

Humbaracıbaşı Bonneval Ahmed Paşa'nın ölümü

1748

Avlonya ve Eğriboz mukataalarının Bursa Mukataası Kalemi'ne katılması

1748-1755

İstanbul'da I

Mahmud ve III

Osman tarafından Nuruosmaniye Camii'nin inşa ettirilmesi

1751

Osmanlı musikisi üzerine Batıda yazılan ilk eser (Charles Fonton'un Essai…'si)

1754

I

Mahmud'un ölümü, III

Osman'ın cülusu

1757

III

Osman'ın ölümü, III

Mustafa'nın cülusu

1757-1758

Haremeyn mukataalarının satış ve iltizam işlerinin defterdar tarafından yürütülmeye başlanması

1758

Mustafa Rakım'ın Ünye'de doğuşu

1760 (1173)

Abbas Vesim Efendi b

Abdurrahman b

Abdullah'ın ölümü

1766

Haremeyn mukataalarının darphanece idare olunmaya başlanması

1768

Osmanlı-Rus Savaşı'nın başlaması

1770

Rus filosunun İngilizler'in yardımıyla Akdeniz'e girmesi

1770-1776

Fransız Subayı Baron de Tatt'un İstanbul'da bulunması

1771

Kırım'ın işgali

1772

Tersane yakınlarında Topçu Mektebi'nin kurulması

1773

Mühendishane-i Bahri-i Hümayun'un kuruluşu

1773-1774

Darphanenin Hazine-i Amire'nin yedeği vazifesini görmeye başlaması

1774

Avrupa tarzında teşkil edilmiş olan Sürat Topçuları Ocağı'nın kurulması; Bedreddin Hasan b

Burhaneddin İbrahim el-Ceberti'nin ölümü

1774

Sür'at Topçuları Ocağı'nın kurulması

21 Temmuz 1774

Küçük Kaynarca Antlaşması ve Ruslar'a Karadeniz'de seyrüsefer hakkı tanınması

29 Nisan 1775

Tersane ambarlarında bir odada "Hendese Odası" nın kurulması

1776

Mühendishane-i Bahri-i Hümayun'un açılışı; Boğdan Prensi Alexandır İspilanti Bey'in Bükreş ve Yaş'ta Rum Ortodoks cemaatinde yeni tarz eğitimin ilk adımları atması; Hendese odasına nizam verilmesi

10 Mart 1779

Aynalıkavak Tenkihnamesi

1780

Mehmed Esad Yesari'nin ta'lik hattında Osmanlı üslubunu buluşu

1781

Hendese odasının Mühandishane olarak isimlendirilmesi

1783

Rusya'nın Kırım'ı ilhakı

1784

Avusturyalılar'a Karadeniz'de seyrüsefer hakkı verilmesi

1784

Fransız Lafitte-Clave ve Monnier'in Tersane'deki mühendishanede istihkam dersleri vermeleri

8 Ocak 1784

Osmanlı Devleti'nin Rusya'nın Kırım'ı ilhakını bir "sened" ile resmen tanıması

1787-1788

İstanbul'da bulunan Fransız uzmanların ve subayların tamamen ülkelerine dönmeleri

17 Ağustos 1787

Osmanlı-Rus Savaşı'nın ilanı

9 Şubat 1788

Rusya'nın müttefiki sıfatıyla Avusturya'nın da savaşa girmesi

1789

Kıymetli maden işlenmesinin yasaklanması ve neticesiz dış istikraz teşebbüsü

Ocak 1789

Özi Kalesi'nin Ruslar tarafından zaptı

7 Mayıs 1789

I

Abdülhamid'in ölümü ve III

Selim'in tahta çıkması

11 Temmuz 1789

Osmanlı-İsveç ittifakı

1790

İlk resmi Ermeni mektebinin Kumkapı'da açılması; Gelenbevi, İsmail b

Mustafa b

Mahmud'un ölümü

31 Ocak 1790

Osmanlı-Prusya ittifakı

27 Temmuz 1790

Avusturya'nın Prusya tarafından barışa zorlanması

Reichenbach Konvansiyonu

18 Eylül 1790

Yergöğü Mütarekesi

Ekim - Kasım 1790

Kili ve İsmail kalelerinin Rusya tarafından zaptı

1791-1799

Mevlevi ayininde piyano (!) (Galata Mevlevihanesi, Şeyh Galib/III

Selim zamanı)

4 Ağustos 1791

Avusturya ve Osmanlı Devleti arasındaki son savaşın bitirilmesi

Ziştovi Antlaşması

11 Ağustos 1791

Rus Savaşı'nın sonu

Kalas Mütarekesi

1792

Nizam-ı Cedid hareketinin başlaması

1792

III

Selim devrinde 100'lük guruş basılması

10 Ocak 1792

Kırım'ın Rusya'ya bırakılması

10 Ocak 1792

Yaş Antlaşması

1793

Daimi elçiliklerin ıslahı ve Londra, Paris ve Viyana'da daimi elçilik ihdası

1793

Nizam-ı Cedid Ordusu'nun Kuruluşu

1793

Hasköy'de Humbaracı ve Lağımcı Ocağı kışlasında Mühendishane-i Cedide'nin açılması; Fazıl Hüseyin'in III

Selim'in sarayında hazırladığı Huban-name ve Zenannamesi'nin resimli bir nüshası

1793

Zahire Nezareti'nin kurulması

1793-1794

Baruthane-i Amire'de İngiliz perdahı barut imaline başlanması

1794

Halkalı'da yapılan Azadlu Baruthanesi'nin faaliyete geçmesi

1795

Lehistan'ın Avrupa haritasından silinmesi

1795

Mühendishane-i Berr-i Hümayun'un açılışı; Kara Mühendishanesi binasının inşası; Osmanlı sarayında ilk yabancı bando (Napolyon'un III

Selim'e gönderdiği)

1795

Zahire Hazinesi'nin kurulması

1797

Mühendishane'de açılan Matbaanın faaliyete geçmesi

1797

Paris, Viyana ve Berlin'de daimi elçilikler ihdası

1797

Pazvandoğlu isyanı

1797

Rumeli'de dağlı eşkiya hareketleri ve isyanları

17 Eylül 1797

Venedik Devleti'nin ortadan kaldırılması

1798

Mehmed Es'ad Yesari'nin İstanbul'da vefatı

3 Ocak 1798

Fransa'ya karşı Osmanlı-Rus ittifakı

1 Temmuz 1798

Fransa'nın Mısır'a saldırması

3 Eylül 1798

Fransa'ya savaş ilanı

1799

Neticesiz dış istikraz teşebbüsü

5 Ocak 1799

Fransa'ya karşı İngiltere ile ittifak

Şubat 1799

Napolyon'un El-Ariş ve Gazze'yi ele geçirmesi

Mayıs 1799

Napolyon'un Akka'da Cezzar Ahmed Paşa tarafından mağlup edilmesi

Ağustos 1799

Napolyon'un Fransa'ya dönmesi, Mısır'ın işgalinin devamı

1800

Takvimlerin Jacques Cassini Zicine göre hazırlanmaya başlaması

Mart 1800

Rus ve Osmanlı kuvvetlerinin Yedi Ada Cumhuriyeti'ni kurmaları

1801

Kara Mühendishanesi hocalığına Hüseyin Rıfkı Tamani'nin getirilmesi; Gevrekzade Hafız Hasan Efendi'nin ölümü

Ağustos 1801

Mısır'ın tahliyesine dair mütareke

1802

Fransız ve İngiliz gemilerinin kendi bayrakları altında Karadeniz'e çıkmalarına müsaade edilmesi

1802

Avrupa ile ticaret yapan Osmanlı gayri müslim tüccarına Avrupa devletleri tüccarı statüsünün tanınmasıyla "Avrupa tüccarı" denilen sınıfın ortaya çıkması

25 Haziran 1802

Paris Antlaşması

Fransa ile barış

1803

"Ayvalık İkonomos Akademisi'nin kurulması; "Kuruçeşme Rum Mektebi (Helleno Philosophical School)"nin kurulması

Şubat 1804

Sırp isyanlarının başlaması

1805

Avrupa tarzında ilk hastane'nin Kasımpaşa'daki Tersane-I Amire'de açılması

1805

09-10-2012	#5
Prof. Dr. Sinsi	Yıl Yıl Osmanlıyı Anlatan Büyük Kronojloji,Osmanlı Kronolojisi III Ahmed için tasvirleri Levni tarafından yapılan Surname-i Vehbi 1721 Çelebi Mehmed Efendi'nin sefaret vazifesiyle Fransa'ya gidişi 1723 İran seferinin üç cepheli olarak açılışı 1724-1725 Azerbaycan harekatı, Tebriz ve Cence'nin alınışı 1726 İbrahim Müteferikka tarafından ilk Türk matbaasının kuruluşu 1727-1839 Türk matbaasının kuruluşu ve yeni unsurlar devresi 1729 "Zer-i mahbub" adıyla yeni bir altının piyasaya sürülmesi 1729 Cevheri'nin Lügat-ı Sıhah'ının Vankulu tarafından yapılan tercümesinin matbaada basılan ilk kitap olması 1730 Yanyalı Mehmed Esad b Ali b Osman'ın ölümü 1730 Patrona Halil isyanı, III Ahmed'in hal'i, I Mahmud'un cülusu 1732 Osmanlı-İran barışı 1733 İran Savaşı'nın hızlanması, Nadir Şah'ın başarıları 1733 Kefe Mukataası'nın İstanbul Mukataası Kalemi ile birleştirilmesi 1735 Bonneval Ahmed Paşa (Comte de Bonneval) nezaretinde Humbaracı Ocağı'nın kurulması 1736 Osmanlı-Avusturya-Rus Savaşları 1736 Abdullah b Ebi Bekr b Süleyman el-Maraşi'nin ölümü 1739 Belgrad Antlaşması 1739 Rus tüccarlarına Karadeniz hariç olmak üzere, Osmanlı suları ve topraklarında ticaret hakkı tanınması 1742 Ömer Şifai'nin ölümü 1743 Osmanlı-İran Savaşı'nın yeniden hızlanması 1745 Matbaanın kurucusu İbrahim Müteferrika'nın ölümü 1746 Osmanlı-İran barışı 1747 Humbaracıbaşı Bonneval Ahmed Paşa'nın ölümü 1748 Avlonya ve Eğriboz mukataalarının Bursa Mukataası Kalemi'ne katılması 1748-1755 İstanbul'da I Mahmud ve III Osman tarafından Nuruosmaniye Camii'nin inşa ettirilmesi 1751 Osmanlı musikisi üzerine Batıda yazılan ilk eser (Charles Fonton'un Essai…'si) 1754 I Mahmud'un ölümü, III Osman'ın cülusu 1757 III Osman'ın ölümü, III Mustafa'nın cülusu 1757-1758 Haremeyn mukataalarının satış ve iltizam işlerinin defterdar tarafından yürütülmeye başlanması 1758 Mustafa Rakım'ın Ünye'de doğuşu 1760 (1173) Abbas Vesim Efendi b Abdurrahman b Abdullah'ın ölümü 1766 Haremeyn mukataalarının darphanece idare olunmaya başlanması 1768 Osmanlı-Rus Savaşı'nın başlaması 1770 Rus filosunun İngilizler'in yardımıyla Akdeniz'e girmesi 1770-1776 Fransız Subayı Baron de Tatt'un İstanbul'da bulunması 1771 Kırım'ın işgali 1772 Tersane yakınlarında Topçu Mektebi'nin kurulması 1773 Mühendishane-i Bahri-i Hümayun'un kuruluşu 1773-1774 Darphanenin Hazine-i Amire'nin yedeği vazifesini görmeye başlaması 1774 Avrupa tarzında teşkil edilmiş olan Sürat Topçuları Ocağı'nın kurulması; Bedreddin Hasan b Burhaneddin İbrahim el-Ceberti'nin ölümü 1774 Sür'at Topçuları Ocağı'nın kurulması 21 Temmuz 1774 Küçük Kaynarca Antlaşması ve Ruslar'a Karadeniz'de seyrüsefer hakkı tanınması 29 Nisan 1775 Tersane ambarlarında bir odada "Hendese Odası" nın kurulması 1776 Mühendishane-i Bahri-i Hümayun'un açılışı; Boğdan Prensi Alexandır İspilanti Bey'in Bükreş ve Yaş'ta Rum Ortodoks cemaatinde yeni tarz eğitimin ilk adımları atması; Hendese odasına nizam verilmesi 10 Mart 1779 Aynalıkavak Tenkihnamesi 1780 Mehmed Esad Yesari'nin ta'lik hattında Osmanlı üslubunu buluşu 1781 Hendese odasının Mühandishane olarak isimlendirilmesi 1783 Rusya'nın Kırım'ı ilhakı 1784 Avusturyalılar'a Karadeniz'de seyrüsefer hakkı verilmesi 1784 Fransız Lafitte-Clave ve Monnier'in Tersane'deki mühendishanede istihkam dersleri vermeleri 8 Ocak 1784 Osmanlı Devleti'nin Rusya'nın Kırım'ı ilhakını bir "sened" ile resmen tanıması 1787-1788 İstanbul'da bulunan Fransız uzmanların ve subayların tamamen ülkelerine dönmeleri 17 Ağustos 1787 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ilanı 9 Şubat 1788 Rusya'nın müttefiki sıfatıyla Avusturya'nın da savaşa girmesi 1789 Kıymetli maden işlenmesinin yasaklanması ve neticesiz dış istikraz teşebbüsü Ocak 1789 Özi Kalesi'nin Ruslar tarafından zaptı 7 Mayıs 1789 I Abdülhamid'in ölümü ve III Selim'in tahta çıkması 11 Temmuz 1789 Osmanlı-İsveç ittifakı 1790 İlk resmi Ermeni mektebinin Kumkapı'da açılması; Gelenbevi, İsmail b Mustafa b Mahmud'un ölümü 31 Ocak 1790 Osmanlı-Prusya ittifakı 27 Temmuz 1790 Avusturya'nın Prusya tarafından barışa zorlanması Reichenbach Konvansiyonu 18 Eylül 1790 Yergöğü Mütarekesi Ekim - Kasım 1790 Kili ve İsmail kalelerinin Rusya tarafından zaptı 1791-1799 Mevlevi ayininde piyano (!) (Galata Mevlevihanesi, Şeyh Galib/III Selim zamanı) 4 Ağustos 1791 Avusturya ve Osmanlı Devleti arasındaki son savaşın bitirilmesi Ziştovi Antlaşması 11 Ağustos 1791 Rus Savaşı'nın sonu Kalas Mütarekesi 1792 Nizam-ı Cedid hareketinin başlaması 1792 III Selim devrinde 100'lük guruş basılması 10 Ocak 1792 Kırım'ın Rusya'ya bırakılması 10 Ocak 1792 Yaş Antlaşması 1793 Daimi elçiliklerin ıslahı ve Londra, Paris ve Viyana'da daimi elçilik ihdası 1793 Nizam-ı Cedid Ordusu'nun Kuruluşu 1793 Hasköy'de Humbaracı ve Lağımcı Ocağı kışlasında Mühendishane-i Cedide'nin açılması; Fazıl Hüseyin'in III Selim'in sarayında hazırladığı Huban-name ve Zenannamesi'nin resimli bir nüshası 1793 Zahire Nezareti'nin kurulması 1793-1794 Baruthane-i Amire'de İngiliz perdahı barut imaline başlanması 1794 Halkalı'da yapılan Azadlu Baruthanesi'nin faaliyete geçmesi 1795 Lehistan'ın Avrupa haritasından silinmesi 1795 Mühendishane-i Berr-i Hümayun'un açılışı; Kara Mühendishanesi binasının inşası; Osmanlı sarayında ilk yabancı bando (Napolyon'un III Selim'e gönderdiği) 1795 Zahire Hazinesi'nin kurulması 1797 Mühendishane'de açılan Matbaanın faaliyete geçmesi 1797 Paris, Viyana ve Berlin'de daimi elçilikler ihdası 1797 Pazvandoğlu isyanı 1797 Rumeli'de dağlı eşkiya hareketleri ve isyanları 17 Eylül 1797 Venedik Devleti'nin ortadan kaldırılması 1798 Mehmed Es'ad Yesari'nin İstanbul'da vefatı 3 Ocak 1798 Fransa'ya karşı Osmanlı-Rus ittifakı 1 Temmuz 1798 Fransa'nın Mısır'a saldırması 3 Eylül 1798 Fransa'ya savaş ilanı 1799 Neticesiz dış istikraz teşebbüsü 5 Ocak 1799 Fransa'ya karşı İngiltere ile ittifak Şubat 1799 Napolyon'un El-Ariş ve Gazze'yi ele geçirmesi Mayıs 1799 Napolyon'un Akka'da Cezzar Ahmed Paşa tarafından mağlup edilmesi Ağustos 1799 Napolyon'un Fransa'ya dönmesi, Mısır'ın işgalinin devamı 1800 Takvimlerin Jacques Cassini Zicine göre hazırlanmaya başlaması Mart 1800 Rus ve Osmanlı kuvvetlerinin Yedi Ada Cumhuriyeti'ni kurmaları 1801 Kara Mühendishanesi hocalığına Hüseyin Rıfkı Tamani'nin getirilmesi; Gevrekzade Hafız Hasan Efendi'nin ölümü Ağustos 1801 Mısır'ın tahliyesine dair mütareke 1802 Fransız ve İngiliz gemilerinin kendi bayrakları altında Karadeniz'e çıkmalarına müsaade edilmesi 1802 Avrupa ile ticaret yapan Osmanlı gayri müslim tüccarına Avrupa devletleri tüccarı statüsünün tanınmasıyla "Avrupa tüccarı" denilen sınıfın ortaya çıkması 25 Haziran 1802 Paris Antlaşması Fransa ile barış 1803 "Ayvalık İkonomos Akademisi'nin kurulması; "Kuruçeşme Rum Mektebi (Helleno Philosophical School)"nin kurulması Şubat 1804 Sırp isyanlarının başlaması 1805 Avrupa tarzında ilk hastane'nin Kasımpaşa'daki Tersane-I Amire'de açılması 1805