|
Prof. Dr. Sinsi
|
Oruç Hakkında Soru Ve Cevaplar-Oruç Hakkında Merak Edilen Sorular-Oruç Hakkında Cevap
Soru : Kaza orucuna yalnız olarak nasıl niyet etmeli ve hangi zamanlar arasında niyet etmeli?
Cevap : İlk kazaya kalan Ramazan orucuna demeli Akşamdan imsak vaktine kadar niyet etmeli
Soru : Oruçlu olunca abdestte ağza burna fazla su çekilmese olur mu?
Cevap : Evet olur
Soru : Nezri muayyen, nezri mutlak oruçlar nedir?
Cevap : Vacip oruçlar, muayyen olur Belli gün oruç adamak böyledir Mesela pazartesi günü oruç tutmayı adamak, nezri muayyen oruç olur
Gayr-i muayyen oruçlar: Herhangi bir gün oruç adamak Mesela (Allah rızası için üç gün oruç tutacağım) demek böyledir
Soru : İki sene adak orucu yerine yemin kefareti vermek caiz mi?
Cevap : Hayır
Soru : Bir ay oruç tutmayı adayan, 30 gün peşpeşe mi tutar?
Cevap : Hayır
Soru : Ebem, bir yıl oruç tutacağım diye adakta bulundu Tutmadan öldü Ne lazım?
Cevap : Bu adak için bir senelik oruç kefareti yapılır
Soru : 3 gün üst üste oruç tutmayı adamıştım, fakat üçüncü gün -orucu bozan fakat kefaret gerektirmeyen bir durum neticesinde- orucum bozuldu Nasıl hareket etmem lazım?
Cevap : Adak orucunu kasten bozsanız kefaret gerekmez Yeniden üç gün oruç tutarsınız
Soru : Sabah namazına kalkamayanın her defa için bir gün oruç tutmayı adaması caiz mi?
Cevap : Hayır caiz değildir
Soru : (İşim olursa iki sene oruç tutacağım) dedim Fakat Allah rızası için demediğim için oruç tutmam lazım mı?
Cevap : Evet Çünkü oruç zaten Allah rızası için tutulur
Soru : (Şu işi yaparsam bir gün oruç tutacağım) diye söylendiğinde, bu şeyi her yaptığımız sefer için bir gün oruç mu tutmalıyız, yoksa birkaç sefer sözümüzden çıktığımızda da 1 gün oruç tutmak yeterli mi?
Cevap : Bir gün oruç tutmanız yeter
Soru : Damardan serum verilmesi, sadece imam-ı a’zama göre orucu bozduğu söyleniyor Diğer mezheplere göre bozmuyor mu? Serumla gıda ve deva verilebiliyor İhtiyacı olan suyu, gıdayı ve ilacı serumla alan kimsenin orucu bozulmaz mı? Oruçta gaye, yiyip içmeyi terk etmek olduğuna göre, ağız yolu ile değil de, damar yolu ile yiyip içenin orucu niçin bozulmaz?
Cevap : Dört mezhepte de, sağlam deriye konan ilaç, gıda ve deva, emilip içeriye nüfuz etse de oruç bozulmuş olmaz Mesela kalb hastalığında, göğüs üzerine nitroderm ihtiva eden bir ilaç [TTN] konur Bu deriden içeriye emilir Sağlam deriden içeri girdiği için dört mezhepte de orucu bozmaz Bunun gibi, sağlam deriye konan nikotin yakısı da, vücut tarafından emildiği halde, dört mezhepte de orucu bozmaz
Tabii menfezlerden [deliklerden] giren şeyler orucu bozar
Şafii’de, kulak tabii menfezdir Kulağa konan sıvı-katı her şey, mideye girmiş gibi orucu bozar Şafii’de idrar yolu da tabii menfezdir Buraya ilaç, hatta pamuk konsa bile orucu bozar
Dört mezhepte de ve bütün imamlara göre, yaraya konulan ilaç, cevfe [içeriye] giderse oruç bozulur Şafii mezhebinde, dimağ [beyin], karın, bağırsak, mesane birer cevftir Mesela, baştaki kemik yarılsa, buradaki yaraya konulan ilaç, cevfe, yani beyne gideceğinden oruç bozulmuş olur
Şafii’de karna bıçak saplansa, bıçağın ucu mideye, yani cevfe girdiği için oruç bozulur Sağlam deriden bıçak cevfe girince oruç bozulduğu gibi, iğne ile adaleyi veya damarı yırtarak verilen ilaç, cevfe ulaşınca oruç bozulmuş olur Hanefi’de ise, bıçak tamamen midenin içine girerse oruç bozulur
Bugün tıpta, serumun mesaneye, dimağa ve vücudun her yerine gittiği kesin olarak bilinmektedir O halde serum, dört mezhepte de orucu bozar Sadece kaza gerekir (Serum veya enjeksiyonla verilen ilaç, cevfe, [yani dimağ ve mesane gibi yerlere] gitmez) demek, çok yanlış olur, ilme ters olur
Bütün doktorlar, damardan veya adaleden verilen ilacın, dimağ ve mesaneye gittiğini bildiriyorlar O halde, işin aslını bilmeyenlere kanıp da, enjeksiyonla orucu telef etmeyelim
[Buradaki Hanefi mezhebi ile ilgili bilgiler, Tahtâvi, Mebsut, Bedayi ve benzeri kitaplardan, Şafiilerle ilgili bilgiler ise, Mecmû, Muğnil muhtaç, Tuhfe, Envâr, Kummesrâ, Bâcuri, Şerh-i İbni Bâcuri gibi muteber eserlerden alınmıştır]
Soru : Amerika’dan yola çıkıyorum Gece yolculuğu yapacağım Sahur vaktinde uçakta olacağım, hangi ülkeye göre imsak vaktini esas alacağım Evim Hollanda’da Eve dönünce Hollanda'nın iftar vaktini mi esas alacağım?
Cevap : Çıktığınız ülkenin yani Amerika’nın imsak vakti esas alınır Gittiğiniz yerin de iftar vakti esas alınır Yani Hollanda’nın Güneş batmadan iftar edilmez
Soru : Sinüzitten muzdarip bir hasta oruçlu iken burnuna sıvı ilaç koyabilir mi?
Cevap : Oruç bozulur
Soru : Oruçlu iken kulaktan iltihap akması orucu bozar mı?
Cevap : Bozmaz Oruçta genelde çıkan şeyler orucu bozmaz, mesela kan aldırmak orucu bozmaz Ama isteyerek ağız dolusu kusulursa orucu bozulur
Oruçta genelde içeri giren şeyler bozar Mesela enjeksiyonla kan verilenlerin orucu bozulur
Soru : Oruçlu iken dişleri macunlu macunsuz fırçalamak orucu bozar mı?
Cevap : Macunsuz fırçalamakta mahzur yoktur Macunlu fırçalamakla da oruç bozulmaz fakat mekruh olur Macun yutulursa oruç bozulur, kaza gerekir
Soru : Buruna ilaç sürmek orucu bozar mı?
Cevap
Katı ilaç bozmaz, sıvı ilaç bozar
Soru : Dudağımda uçuk vardı ve ben de patlamasın diye krem sürmüştüm Maalesef akşama doğru uçuk patladı Orucum bozuldu mu?
Cevap : Bozulmadı
Soru : İftar için yiyecek bir şeyler hazırlarken parmağımı kestim Birkaç damla aktı Orucum bozuldu mu?
Cevap : Hayır kan çıkmakla, kan aldırmakla oruç bozulmuş olmaz
Soru : Dirseğimde çıkan iltihaplanmadan dolayı dirseğimin üstünden ve altından birer cm uzunluğunda kestiler ve iltihabın akması için bir hortum sokup uçlarını dışarı çıkardılar Dün yapılan muayenede bir merhemi üsten sıkıp alt uçtan dışarı akıttılar Niyetli olduğumdan dolayı şüpheye düştüm acaba orucum bozuldu mu?
Cevap : Orucunuz bozulmadı
Soru : Yanlış dolgudan dolayı diş etim hep kanıyor Sahurdan sonra yatıyorum, sabah tekrar kalktığımda ağzımın içi kan dolu oluyor Kanın birçoğu boğazımdan geçmiş oluyor Bazen uyku halinde değilken de fark ediyorum kan geldiğini Tükürürsem abdest bozulacak Tükürmesem yani yutsam oruç bozulacak? Haliyle illa ki yutmuşumdur kan Benim oruçlar bozulmuş mu?
Cevap : Kan yutmak orucu bozar Oruçların Hanefi’ye göre bozuluyor Onun için Hanbeli mezhebini taklit etmelisiniz Orucu bozan şeyler, insanın elinde olmazsa, Hanbeli’de orucu bozmuyor
Soru : Ayak tırnağımda yara var ve bu yaradan gün içerisinde sarı su cerahat ve bazen de kan geliyor ve tırnak arasında birikiyor, bunlar tekrar içeri girer mi yani bu durum orucu bozar mı?
Cevap : Orucu bozmaz
Soru : Biz iki kardeşiz, annem bize hamileyken oruçlarını tutamamış O zamanki Ramazan imsakiyelerini saklayıp daha sonra (yıllar sonra) o imsakiyelere bakarak sırayla tutmuş Niyet ederken bunlara göre niyet etmiş Bunları tekrar tutması gerekiyor mu?
Cevap : Çok iyi olmuş Tekrar tutması gerekmez Fakat imsakiye saklamasa da ilk kazaya kalan diyerek de tutabilirdi Namazları da öyle kaza etmek gerekir İlk kılınan kılınınca ondan sonraki ilk olur
Soru : Hastanede test için kan verirken enjektörü sokmadan önce deriye alkol sürüyorlar ve çıkarttıktan sonra iğne deliğinin üzerine alkollü pamuk koyuyorlar Bunun oruca bir zararı var mıdır?
Cevap : Hayır oruca zararı olmaz
Soru : Deriyi çizerek yapılan çiçek aşısı orucu bozar mı?
Cevap : Bozmaz Tentürdiyot gibidir
Soru : Burna katı merhem sürmek orucu bozar mı?
Cevap : Bozmaz
Soru : Namazda Şafii’yi taklitte, pamuk fitil orucu bozar mı?
Cevap : Oruçta taklit etmediği için bozmaz
Soru : Şekersiz çiklet çiğnemek orucu bozar mı?
Cevap : Mekruhtur Çiğnememelidir
|