Divan Edebiyati (13.-19.Yy) Nazim Biçimleri
 

DİVAN EDEBİYATI (13.-19.yy) NAZIM BİÇİMLERİ

1. GAZEL: Özellikle aşk, güzellik ve içki konusunda yazılmış belirli biçimdeki şiirlere denir. Beyit sayısı genellikle 5-9 arasında değişir. Gazelin ilk beyti mutlaka kendi arasında uyaklı olur.Bu ilk beyte ?matla?, son beyte ise ?makta? adı verilir. Bir gazelin en güzel beytine ?beyt-ül gazel?, şairin mahlasının bulunduğu beyte de ?mahlas beyti? denir. Beyitleri arasında anlam birliği bulunan gazele ?yek-âhenk?, aynı güç ve güzellikte[size="3">[color="]güzel[/size][size="3">[color="]güzelliklerini[/size] anlatma, mizah gibi türlü konularda yazılmıştır. Divan edebiyatında roman ve hikaye gibi türler olmadığı için mesneviler bir bakıma bu türlerin yerini tutmuşlardır. On bölümden oluşur.Aynı şair tarafından yazılmış beş mesneviye ?Hamse? denir. Hamse sahibi olarak tanınmış önemli divan şairleri: Ali Şir Nevâi, Taşlıcalı Yahya, Nev?i-zâde Atâi?dir.

4. KITA: Yalnız ikinci ve dördüncü dizeleri birbiriyle uyaklı iki beyitlik nazım biçimidir. Beyitler arasında anlam birliği bulunur. Pek çok konuda yazılabilir.

5. MÜSTEZAT: Gazelin özel bir biçimine denir. Uzın dizelere kısa bir dize eklenerek yazılır. Uzun ve kısa dizeler gazel gibi kendi aralarında uyaklanırlar. Kısa dizelere ?ziyade? adı verilir.