Efendimiz (Sav)'İn Günlük Hayata Dair Sünnetleri
 

Efendimiz (SAV)'in günlük hayata dair sünnetleri

1- Hayırlı işlerde sağı, adi işlerde solu kullanmak.

2. Yemekten önce ve sonra elleri yıkamak.

3. Yemeğe besmele ile başlamak, Allah'ın sonsuz ikram ve
nimetlerini tefekkür ederek yemek, sonunda da hamd etmek.

4. Yemekte tabağın kendi önümüze gelen tarafından yemek.

5. Yerde bir sofra bezinin üstünde yemek. İhtiyaç olduğu takdirde
masada da yenilebilir.

6. Yemeğe sofradakiler ile beraber başlamak.

7. Acıkmadıkça yememek, tam doymadan yemeği bırakmak.

8. Tabağa az yemek koydurtup artık bırakmamak.

9. Sofrada sağ dizi dikip, sol dizi yere yatırmak.

10. Saf ipek ve saf altın ümmet-i Muhammed'in erkeklerine haram
kılınmıştır.

11. Selamı yaymak. Selam, kelamdan önce gelir.

12. Eve girince ilk söz ev halkına selam vermek olmalıdır.

13. Selamla birlikte samimiyetle, tebessüm ederek musafahada bulunmak.

14. Musafaha ile birlikte, hürmet, samimiyet ve şefkate vesile olan
kucaklaşmalar yapılabilir. Süfli hisleri uyandıracak sarılmalar caiz
değildir.

15. Musafahada önce eli uzatan çekmelidir. Biz çekersek buluşmadan
memnuniyetsizlik manası çıkabilir.

16. İlmiyle amil din adamları ile adil devlet başkanlarının eli öpülür,
beşeri hisleri yok olmuş yaşlı hanımlara selam verilebilir, gerekirse eli de
öpülebilir. Yeter ki fitneye sebep olmasın.

17. Hediyeleşmek ve gelen hediyeye aynıyla veya daha güzeliyle karşılık
vermek.

18. Az gülmek, gülünce kahkaha ile değil, tebessüm ederek gülmek.
Mütebessim olmak.

19. Çoğu zaman susmak, tefekkür etmek, ihtiyaç olunca konuşmak.

20. Tane tane, orta bir ses tonuyla konuşmak. Çok mühim şeyleri üç defa
tekrar etmek.

21. Konuşmaya Allah'ın adıyla başlamak ve Allah'ın adıyla bitirmek.

22. Nefsi ve dünyalık bir şey için öfkelenmemek. Bir hak zayi olduğunda
ve uhrevi meselelerde, Allah ve din hakkı için öfkelenmek.

23. Doğru sözle şaka ve mizah yapmak.

24. Boş işler (malayani) ile iştigal etmemek.

25. Uyku için yatınca önce sağ tarafına yatmak, sağ yanağını sağ
avucunun içine koymak ve o günün muhasebesini yapmak.

26. Yüzükoyun yatmamak.

27. Yatağa girdiğinde avuçları açık olarak birleştirerek İhlas, Felak
ve Nas surelerini okuyup avucunun içine üfleyip sonra bütün vücudunu
sıvazlamak, bunu üç defa tekrarlamak.

28. Beyaz giymek.

29. Mest giymek.

30. Ayakkabı giyerken önce sağdan başlamak, çıkarırken de önce soldan
çıkarmak.

31. Takke ve sarıkla başı kapatıp namazı öyle kılmak.

32. Soğan ve sarımsak kokusuyla mescid ve meclislere yaklaşmamak.

33. Üzerinde kudsi kelimeler ve ayetler yazılı eşya ile tuvalet ve pis
yerlere girmemek.

34. Misafire elinde bulunandan ikramda bulunmak. Misafir ve
ziyaretçileri temiz bir kılık kıyafetle karşılamalı.

35. Aksırınca sesi az yükseltip, "Elhamdülillah" demek. Böyle diyene de
"Yerhamükellah" demek. Bize dediklerinde "Yehdina ve yehdikümüllah" diye
cevap vermek. Bu üçe kadar böyle mukabele şeklinde devam edebilir. Üç
defadan fazla aksıran olursa, nezleden aksırmıştır ve mukabele gerekmez.

36. Esnemeyi mümkün olduğu kadar gizlemek. Ağzı elle kapayarak
gidermeye gayret etmek. Namazda iken esneme gelirse, ayakta ise sağ elin,
diğer hallerde ise sol elin tersi ile ağzı kapatmak münasip olur.

37. Davete icabet ve hediyeyi kabul etmek.

38. Kapıyı üç defa vurmak, cevap verilmezse geri dönüp gitmek. "Kim o?"
diye sorulduğunda, "Benim." dememek, kendimizi açık bir şekilde tanıtmak,
maksadımızı belirtmek. Kapının tam karşısında durup içeriyi gözleme
durumunda bulunmamak. Biraz kenarda durarak, ailedeki mahremiyeti görmekten
içtinap etmek.

39. Ayakta bevletmemek. Tuvalette idrar saçıntısından, korunmak.
Hadiste kabir azabının çoğunun idrar saçıntısından ileri geldiği
bildirilmiştir. Tuvalete ihtiyaç için oturduğu vakit ön ve arkanın kıbleye
karşı dönük olmaması gerekir.

40. Banyo yapılan yere bevletmemek. Çünkü
vesvesenin çoğu bundandır.

41. İnsanların istifade ettiği gölgeliklere, yol ve yol kenarlarına,
çeşme ve pınarlara bevletmemek, pisletmemek ve de tükürmemek. Hadiste, bunu
yapanların lanetlenmesinden korkulacağı bildirilmiştir.

42. Kasık ve koltuk altı temizliğine titizlik göstermek. Buralardan
ayrılan parçalar temizken ayrılmasına da dikkat etmeli ve cünüp iken
buraları tıraş etmemelidir. Bu tür temizlik caiz olsa da sünnete uygun
değildir.

43. Büyük ve umumi banyolarda tesettürle yıkanmalı, peştamal
kullanılmalı.

44. Mümkünse her abdest alışta misvak (fırça) kullanmak.

Diyanet İşleri Başkanlığının neşrettiği misvak hadisi tercümesinde şöyle bir
hüküm mevcuttur: "Misvaktan kasıt dişlerin temizlenmesi, ağız içindeki kötü
kokunun giderilmesi ve mikropların yok edilmesidir. Bunu temin eden Erek
ağacından başka fırçalar da varsa, o da misvak yerini tutar."

45. Emin ve muttaki insanlarla istişare etmek, neticedeki karara
tevekkülle uymak.

46. Cömertlik. "Cömert Allah'a yakın, cimri ise Allah'a uzaktır.
Cömertlik kökü cennette olan bir ağacın dünyaya sarkmış dalıdır. Kim o dala
tutunursa o dal onu cennete çeker."

47. Çok tefekkür etmek. "Tefekkür gafleti izale eder. Ölümü tefekkür
etmek fani lezzetleri acılaştırır. Eşyanın üzerindeki fena damgasını
gösterir."

48. Borçlanmalarda durumu yazıyla veya bir şahitle tevsik etmek. Böyle
bir tedbir asla itimatsızlık sayılmaz. Anlaşmalarda değişik tevil ve
tefsirlere yol açacak boşluklar bırakılmamalıdır. Durumu net olarak tespit
etmek lazımdır.

49. Bir yakını vefat eden Müslüman kardeşini teselli ederek taziyede
bulunmak. "Allah merhuma rahmet etsin." şeklinde dua yapılır. Taziye
ziyareti vasati üç gün içinde yapılır. Üç günden sonraki ziyaretlerde vefatı
hatırlatıp hüznü deşmek uygun olmaz. Evinden cenaze çıkan kimseler üzüntüden
dolayı yemek hazırlayıp sofra kuramazlar. Bunun için vefalı komşular bir
müddet bu eve yemek getirirler. Böylece hüzünlerine ortak olduklarını fiilen
göstermiş olurlar. Cenaze sahibi üç gün kendisine kolayca erişilebilecek bir
ortam hazırlar ve böylece kardeşlerinin taziyede bulunabilmelerine imkan
tanınmış olur

50. Ölmüş kimseleri hayırla yad etmek.

51. Mevtanın ardından yüksek sesle ve çırpınarak, saç baş yolarak
ağlamamak. Böyle yapmak kadere itiraz ve Cenabı Hakkın takdirini itham etmek
olur. Ayrıca bu mevtaya iyilik değil azaba vesile olur.

52. Sekerat halindeki hastalara "La ilahe illallah, Muhammedün
rasulullah." şeklinde telkinde bulunmak. Hastanın dudaklarını temiz ve ıslak
bir bezle sulandırıp kurumamasını sağlamak. Ölüm vaki olup son nefes
verilince, okumalar durdurulur ve cenazenin uzağında devam edilebilir.
Çenesinin açık kalmaması için mendil ve benzeri şeylerle başa bağlanır.
Gözleri açık ise kapatılır.

53. Kabirleri ziyaret etmek. Gafleti dağıtır ve uhrevi tefekküre vesile
olur. Kabristanın kapısına yaklaşınca, kabir halkına gizlice selam verilir.
"Ey kabir sakinleri, esselamu aleyküm. Sizler bizden önce geldiniz, bizler
de sizleri takip edeceğiz. Size Allah'tan af ve mağfiret dileriz." Şeklinde
selam ifade edilebilir. Sonra ziyaret edilecek merhumun ayakucu tarafından
yaklaşılır. Yüzüne müteveccihen veya kıbleye karşı durulur. Kur'an ve dualar
okunabilir. Ziyaret esnasında mezarları çiğnemek mekruhtur. Şayet geçip
gitmek için başka müsait yol yoksa, merhuma sevap hediye edilerek,
geçilebilir. Mezar üzerindeki yeşillikler yolunmaz, bilakis çiçekler ekilir.
Kurumuş otlar ayıklanır.

54. Hasta akraba, dost ve arkadaşları ziyaret etmek. Onlara teselli ve
ümit vermek. Ziyareti uzun tutmamak. Hastanın hoşa gitmeyecek hallerini
başka yerde anlatmamak.

55. Sıla-i rahimde bulunmak. "Akrabayla alakayı kesen bir kimsenin
bulunduğu meclise Allah'ın rahmeti inmez."

56. Zemzem suyunu hürmeten ayakta ve kıbleye karşı dönerek içmek.

57. Anne-babaya itaat etmek, onlara ihsanda bulunmak, kalplerini
kırmamak ve hayır dualarını almak.